Charles Taylor verantwoordelijk voor oorlogsmisdaden in Sierra Leone

De voormalige president van Liberia, Charles Taylor, vanochtend in afwachting van het vonnis van het Speciale Hof voor Sierra Leone in Leidschendam. Foto AFP / Peter Dejong

Charles Taylor is vanmiddag door het Speciale Hof van Sierra Leone (SCSL) in elk geval veroordeeld voor medeplichtigheid aan oorlogsmisdaden tijdens de burgeroorlog in Sierra Leone. De rechters achtten het niet bewezen dat de voormalig krijgsheer en president van buurland Liberia tijdens de oorlog orders gaf, maar wel wel tactische en financiële ondersteuning.

Taylor werd schuldig bevonden op alle elf aanklachten van onder andere terrorisme, moord, mishandeling, verkrachting, seksslavernij en het rekruteren en inzetten van kindsoldaten. Hij leverde de wapens aan de Sierra Leoonse rebellengroep Revolutionary United Front (RUF) terwijl er een wapenermbargo gold van de Verenigde Naties. Een strafmaat volgt op 30 mei, Taylor kan beroep aantekenen.

Hof: geen directe orders, maar Taylor deed ook niets om misdaden te stoppen

Terwijl hij beweerde vrede te willen bewerkstelligen in Sierra Leone leverde hij wapens en voedsel, wist hij van de gruweldaden door de RUF en deed niets om deze te stoppen. Het Hof verwijt Taylor, die het vonnis onbewogen aanhoorde, dat hij dit deed terwijl hij wist dat dit de misdaden mogelijk maakte.

Twitter avatar BBCAfrica BBC Africa Judges says that from 1997 #CharlesTaylor did supply arms and ammunition to the RUF/AFRC and facilitated shipments from third parties.
Twitter avatar MartijndeRijk martijn de rijk Geld. Morele steun. Wapens Bases Drank Training. Munitie. #Taylor leverde wat de oorlog in Siera Leone nodig had. ‘operation no living soul’

De uitspraak van het SCSL is de eerste van een internationaal tribunaal over een voormalig staatshoofd sinds het Neurenbergse proces tegen Karl Dönitz, de marineofficier die Duitsland korte tijd leidde na de zelfmoord van Adolf Hitler. Slobodan Milosevic ging Taylor voor, maar overleed in 2006 voordat het Joegoslavië-tribunaal was afgerond.

Diamanthandel stond centraal in het proces

In de burgeroorlog in Sierra Leone (1991-2002) vielen 200.000 doden. Twee miljoen mensen, bijna de helft van de bevolking, raakten ontheemd. Charles Taylor steunde de burgeroorlog vanuit Liberia; hij zou de rebellen van de RUF in Sierra Leone wapens en munitie hebben verkocht in ruil voor bloeddiamanten.

De rebellen van het RUF gebruikten vrouwen en meisjes als seksslaven. Ze ontvoerden kinderen, zetten hen in als kindsoldaten of stelden hen te werk in diamantmijnen. Volgens de aanklagers was Taylor verantwoordelijk voor deze misdaden.

“Het Britse fotomodel Naomi Campbell kwam getuigen dat ze bloeddiamanten cadeau had gekregen, maar dit liep uit op een deceptie voor aanklager Brenda Hollis. Campbell wist niet zeker dat die “vieze kiezels” van Taylor kwamen. Het was overigens het enige moment dat er internationale belangstelling was voor een zitting. Voor de rest is het proces in stilte gevoerd.” - Buitenlandredacteur Toon Beemsterboer vanmiddag in NRC Handelsblad.

94 grotendeels verminkte getuigen opgeroepen

De aanklagers riepen tijdens het proces 94 getuigen op om het Hof te overtuigen van hun aanklacht. Een groot deel van hen bestond uit ernstig verminkte slachtoffers. Taylor ontkende tijdens zijn proces niet dat die gruwelijkheden zijn begaan, maar wel dat hij daar een rol in speelde.

Beemsterboer legt uit dat het proces tegen Taylor exemplarisch was voor het spanningsveld tussen de geschiedenis en het internationaal recht.

“Veel verdachten worden gezocht wegens hun ‘commando- verantwoordelijkheid’ voor oorlogsmisdaden. Als president of bevelhebber waren ze formeel verantwoordelijk voor het optreden van leger, politie en veiligheidsdiensten. Maar dat ze daadwerkelijk iets gedáán hebben is vaak moeilijk te bewijzen.”

Held voor Liberianen, zondebok in Sierra Leone

Veel Sierra Leoners houden de voormalige president van buurland Liberia verantwoordelijk voor alles wat er mis is met hun land.

“Maar Veel Liberianen zien Taylor echter als een nationale held, die hun land bevrijdde van de moorddadige leider Samuel Doe. Zijn aanhangers zullen teleurgesteld zijn over de veroordeling van Taylor, maar in de strijd tegen de zwaarste oorlogsmisdadigers is het een grote overwinning.