Twijfels over rapport waarin Breivik toerekeningsvatbaar wordt verklaard

Het rapport waarin Anders Behring Breivik toerekeningsvatbaar is verklaard is onvolledig, volgens de Noorse raad voor forensische geneeskunde. De raad heeft de twee psychiaters die het rapport opstelden om meer informatie verzocht, staat in een verklaring van de raad aan de rechtbank in Oslo.

Breivik praat met zijn advocaat Geir Lippestad, op dag zes van het proces. Foto AP / Lise Aserud

De Noorse raad voor forensische geneeskunde heeft de twee psychiaters die concludeerden dat massamoordenaar Anders Behring Breivik toerekeningsvatbaar is om aanvullende informatie verzocht. De raad is van mening dat hun rapport onvolledig is, staat in een verklaring van de raad aan de rechtbank in Oslo.

Beoordeling psyche Breivik allesbepalend

De twee laatste psychiatrische rapporten die er over de psyche van Breivik zijn verschenen, hebben tegengestelde conclusies. In het eerste rapport, dat in november verscheen, werd hij ontoerekeningsvatbaar verklaard. De psychiaters trokken de conclusie dat Breivik lijdt aan paranoïde schizofrenie. Dat rapport kwam als een verrassing: de raad verwachtte dat hij wel toerekeningsvatbaar zou worden verklaard, omdat Breivik zijn aanslagen nauwkeurig heeft voorbereid.

Naar aanleiding van dat rapport kwam er op verzoek van de nabestaanden een nieuw onderzoek. Daarin werd door psychiaters geconcludeerd dat Breivik wel toerekeningsvatbaar is.

In een eerder rapport door het medisch team van de gevangenis werd Breivik ook als toerekeningsvatbaar bestempeld.

‘Verzoek raad zegt nog niks over beslissing rechter’

Volgens Luuk Mulder, die de zaak voor NRC Handelsblad vanuit Oslo volgt, kan je nog geen conclusies verbinden aan dit verzoek van de raad. Mulder:

“Het is gebruikelijk dat de raad de rapporten checkt en in dit geval hadden ze nog meer antwoorden nodig. Een van de dingen die werd genoemd is dat het rapport niet voldoende uitsluit dat Breivik de onderzoekers heeft bespeeld. Je kan echter nog niks zeggen over welke invloed dit zal hebben. Uiteindelijk is de beslissing aan de rechter. Iedereen gaat ervan uit dat het laatste rapport het zwaarst zal wegen, maar tegelijkertijd is het ook gewoon nog up in the air. Pas op 22 juni, op de laatste zittingsdag, zal blijken wat de rechter doet met het zwaarwegende advies dat het rapport is.”

Belangrijke vraag in proces

De vraag of Breivik toerekeningsvatbaar is, is allesbepalend in het proces. Als hij toerekeningsvatbaar wordt verklaard, zal Breivik in elk geval 21 jaar (de maximale straf) vastzitten. Bij ontoerekeningsvatbaarheid wordt iedere drie jaar opnieuw beoordeeld of hij ‘genezen’ is en vrijgelaten kan worden.

Breivik heeft bekend dat hij de aanslagen in Oslo en op het eiland Utøya heeft gepleegd, maar ontkent daarmee een misdaad te hebben begaan. Breivik zelf is er alles aan gelegen te voorkomen dat hij ontoerekeningsvatbaar wordt verklaard.