Formule 1 voor oppositie gelegenheid voor protest

Na een jaar van protesten wil Bahrein met de Formule 1-race zondag laten zien dat het weer rustig is. Zonder succes. Bezoekers blijven weg en op het circuit heerst nervositeit.

A woman and her child pass in front of anti-Formula One graffiti in the village of Barbar, west of Manama in this April 5, 2012 file photo. Anti-government protesters in Bahrain are planning "days of rage" directed at this weekend's Formula One Grand Prix, while security forces have rounded up dozens of activists in a clampdown on the opposition in the Gulf Arab nation.The graffiti reads, "Boycott F1 in Bahrain, you will race on the blood of martyrs." Picture taken April 5, 2012. To match BAHRAIN-GRANDPRIX/PROTESTS REUTERS/Hamad I Mohammed/Files (BAHRAIN - Tags: CIVIL UNREST POLITICS SPORT MOTORSPORT)
A woman and her child pass in front of anti-Formula One graffiti in the village of Barbar, west of Manama in this April 5, 2012 file photo. Anti-government protesters in Bahrain are planning "days of rage" directed at this weekend's Formula One Grand Prix, while security forces have rounded up dozens of activists in a clampdown on the opposition in the Gulf Arab nation.The graffiti reads, "Boycott F1 in Bahrain, you will race on the blood of martyrs." Picture taken April 5, 2012. To match BAHRAIN-GRANDPRIX/PROTESTS REUTERS/Hamad I Mohammed/Files (BAHRAIN - Tags: CIVIL UNREST POLITICS SPORT MOTORSPORT) REUTERS

Met een succesvolle Formule 1-race zondag hoopte de regering van Bahrein de buitenwereld te laten zien dat de rust in het Golfstaatje is teruggekeerd na een jaar van protesten. Voor de shi’itische oppositie vormt de autorace juist een uitdaging om te bewijzen dat haar opstand onverminderd doorgaat. Tot dusverre wint de oppositie.

De sportcorrespondent van de BBC – tientallen politieke journalisten is een visum geweigerd – meldde gisteren uit Bahrein dat op het circuit een nerveuze sfeer heerst. Verscheidene teams zouden bezorgd zijn over de situatie. Volgens de Arabische zender Al-Jazeera zijn veel toeristen en potentiële kijkers weggebleven uit angst voor hun veiligheid.

Botsingen tussen de oppositie en de politie waren de laatste maanden geleidelijk weer toegenomen, nadat de protesten ruim een jaar geleden met steun van een Saoedische invasiemacht hard waren neergeslagen. Sinds een week geleden bekend werd dat de Grand Prix dit jaar in tegenstelling tot vorig jaar zou doorgaan, zijn de protesten alleen maar verder geëscaleerd. De autoriteiten hebben tientallen betogers aangehouden en extra politie ingezet rond het circuit, ten zuiden van de hoofdstad Manama, en in de stad zelf. Volgens de oppositie heeft de politie niet alleen traangas en de wapenstok gebruikt om betogers te verspreiden, maar ook met hagel op hen geschoten.

De shi’itische meerderheid (naar schatting 70 procent van ruim een half miljoen burgers) in Bahrein klaagt sinds jaar en dag over haar economische, sociale en politieke achterstelling door de sunnitische elite. Hun woonsituatie is slechter en de werkloosheid groter dan onder sunnieten. Begin jaren negentig lanceerden shi’ieten de eerste protesten, maar destijds slaagden ze er niet in verbetering van hun situatie af te dwingen. Het succes van de protesten in Tunesië en Egypte in januari en februari vorig jaar gaf de shi’ieten in Bahrein het idee dat protesten hun eisen kracht zouden bijzetten.

De shi’itische oppositie eist democratische hervormingen in de overtuiging dat deze haar in staat zullen stellen een eind te maken aan de achterstelling van de shi’ieten. Maar het afgelopen jaar is de oppositie verdeeld geraakt. Het gematigde deel, rond de partij Wefaq, heeft in principe geen probleem met koning Hamad bin Isa al-Khalifa. Maar de jongerengroep ‘Revolutie van 14 februari’ wil nu af van het koningshuis.

Die radicalisering heeft onder de sunnieten ook tot verharding van de standpunten geleid. Het draagvlak voor hervormingen is verdwenen. Onder sunnieten, en in de overwegend sunnitische Arabische Golfstaten, worden de shi’itische protesten weggezet als het resultaat van opruiing door de grote shi’itische vijand in de regio: Iran. Meer niet.

De baas van de Formule 1, Bernie Ecclestone, wil niets van moeilijkheden weten. „Het is alleen maar een probleem dat in de media aan de orde is”, zei hij. „Ze hebben geen idee wat de situatie is. Dat is het probleem.”