Bleker verzuipt in debat over polder

De toekomst van de Hedwigepolder blijft onzeker. Volgens Bleker is Europa akkoord. De Kamer gelooft hem niet.

foto Johannes van Assem 30-08-2009 De Hertogin Hedwige polder die misschien onder water word gezet.
foto Johannes van Assem 30-08-2009 De Hertogin Hedwige polder die misschien onder water word gezet.

Politiek redacteur

den haag. Keer op keer probeerde staatssecretaris Henk Bleker het de Tweede Kamer uit te leggen. Donderdag had hij telefonisch contact gehad met een hoge ambtenaar van de Europese Commissie. En vrijdag – vandaag – zou hij een officiële brief van de eurocommissaris krijgen: de goedkeuring voor zijn nieuwe plan om de Hedwigepolder voor eenderde onder water te zetten – en niet helemaal, zoals eerder de bedoeling was.

Maar Bleker slaagde niet in zijn opdracht: zijn Hedwigeplan door de Kamer te loodsen. De Kamerleden twijfelden. Vroegen steeds weer aan Bleker (Natuur, CDA) hoe zeker die goedkeuring van de eurocommissaris eigenlijk was. En toen, na urenlang debat, gonsde het ineens op Twitter van geruchten dat Europa niet akkoord was. De Kamer stond op zijn kop, het debat eindigde in chaos. Volgende week wordt het debat voortgezet.

En dus blijft het lot van de Zeeuwse Hedwigepolder – 300 hectare landbouwgrond – na zeven jaar nog altijd onzeker. Met Vlaanderen is in het Scheldeverdrag vastgelegd dat de polder onder water wordt gezet, als compensatie voor schade aan de natuur. Maar land ontpolderen ligt gevoelig in Zeeland. Daarom heeft Bleker een compromis gezocht. Slechts eenderde deel van de Hedwige gaat onder water, net als drie kleinere polders. „Het maximaal haalbare”, aldus Bleker. „Ik snap de emoties. Als ik in Zeeland had gewoond, was ik ook lid geworden van een actiecomité.” Bleker wil wel eerst goedkeuring van Europa, omdat Vlaanderen dat als voorwaarde stelt om het Scheldeverdrag open te breken.

Bleker kreeg steun van zijn eigen partij CDA, die jaren tegen ontpoldering was. Ad Koppejan, zelf Zeeuw, is ‘om’. Koppejan: „Dit is een moeilijk moment voor de Zeeuwen en voor mij persoonlijk. Maar we moeten eindelijk eens een besluit nemen.” Maar de oppositiepartijen blijven tegen. Ze willen de Hedwige droog houden of juist onder water zetten. Ze vinden de benodigde 190 miljoen euro te veel geld. En ze zijn bang dat Vlaanderen een beloofde bijdrage van 50 tot 80 miljoen euro intrekt.

Gedoogpartner PVV speelt een opvallende rol. De partij wil een referendum onder de Zeeuwen over het plan. Vandaag doet de PVV in Provinciale Staten van Zeeland daartoe een voorstel. Gaat het referendum niet door, dan wil Kamerlid Richard de Mos het draagvlak op een andere wijze peilen, bijvoorbeeld met een opiniepeiling. Want als Zeeland niet wil, blijft ook de PVV tegen. De Mos: „Desnoods ga ik zelf voor die dijken liggen.”

Daarmee wordt de druk op Bleker opgevoerd. Vlaanderen wacht al jaren op Nederland en dat geduld raakt op. Bleker: „Nog langer doorpraten vind ik niet redelijk tegenover Vlaanderen.” Hij vreest dat als zijn plan niet doorgaat, de polder uiteindelijk toch helemaal onder water wordt gezet.

Gisteravond liet een woordvoerder van de Europese Commissie weten dat er een brief komt waarin staat dat de plannen technisch in orde zijn, maar dat de Commissie er van overtuigd wil worden dat de Nederlandse regering het plan ook echt uitvoert, én snel. De Commissie twijfelt daaraan, door de politieke commotie.

Maar Bleker blijft optimistisch. Het plan is namelijk geen wetsvoorstel waar een parlementaire meerderheid voor nodig is, maar regeringsbeleid. Dat kan alleen worden tegengehouden als een Kamermeerderheid bijvoorbeeld eist dat Bleker zijn plan intrekt. Maar daarvoor lijkt de Kamer weer te verdeeld. En dus gaat Bleker „onverkort” door. „Ik verwacht dat ik daarbij op Europa kan rekenen.”