Harder rennen dan de wind. Harder dan papa

Kauwboy

Regie: Boudewijn Koole. Met: Rick Lens, Loek Peters, Susan Radder. ****

Er is geen gelukzaliger leeftijd voor een kind dan die waarop je harder kunt rennen dan de wind. Jojo, de hoofdpersoon van de eerste lange speelfilm van Boudewijn Koole (1965) heeft die leeftijd. De leeftijd waarop je eerder dan je vader bij het viaduct kunt zijn, ook al heeft je vader een auto en moet jij dwars door de velden hollen. Het is hun favoriete spelletje, maar ook een wedstrijd op leven en dood. Want vader en zoon hebben heel wat uit te vechten. Ze zijn allebei koppig en weerbarstig. Maar vader Ronald is nog steeds de vader, en Jojo het kind dat een arm om zich heen nodig heeft, en dat lijken ze soms te vergeten. Er is veel pijn, verdriet en in agressie vertaalde onmacht in hun kleine huishouden.

Voor Jojo wordt dat enigszins verlicht als hij de zorg op zich neemt voor een uit zijn nest gevallen kauwtje. Net zo verweesd als hij zelf. Hier doet de film sterk denken aan de klassieker Kes (1969) van Ken Loach, die eerder dit jaar nog in een gerestaureerde kopie in de filmtheaters te zien was, waarin de zorg voor een valk een metafoor wordt voor een gebrek aan moederliefde en het verlangen vrij te zijn van maatschappelijke conventies. Dat zijn thema’s die ook in Kauwboy aan de orde komen – en meer nog: hoe natuur, opvoeding en herinneringen werken, en hoe het voelt om zo hard te kunnen rennen.

Koole heeft een groot talent om zogenaamde zware onderwerpen in jongemensenlevens licht te kunnen filmen. Vrij van sentimentaliteit. Dat heeft ook alles te maken met de visuele stijl van de film. Hulde voor cameraman Daniel Bouquet.

Kauwboy laat zien hoe het voelt als de tijd stilstaat en alleen nog een foto in je herinneringen is. Of hoe het voelt als de tijd zwaarder is dan water tijdens een van Jojo’s waterpolowedstrijden. Of hoe hij vertraagt als Jojo met zijn kauwgombellen blazende vriendinnetje Yenthe door de weilanden dwaalt. Kauwboy is zowel impressionistisch als dicht op de huid. Een film waaraan niet valt te ontsnappen.