Op de fiets naar het Catshuis, en dan ’s avonds in een dienstauto

Terwijl het land nerveus wacht op nieuwe, zware bezuinigingen, peddelt de premier ontspannen tussen Binnenhof en Catshuis. Per dienstfiets, damesmodel.

Soms draagt hij zelfs blauwe sportschoenen. De ene dag in een zwart donsjack met capuchon, de andere keer zonder jas, niet altijd met das. Mark Rutte fietst. Van zijn werkkamer in het Torentje naar het Catshuis, van het Catshuis terug naar het Binnenhof.

De tussenformatie is nu 27 dagen oud en inwoners van de Den Haag zien de premier bijna elke dag op de fiets. Inwoners die ook gewoon op weg zijn van huis naar werk, en terug, terwijl hun leven waarschijnlijk ingrijpend zal veranderen door de maatregelen die de premier en zijn medeonderhandelaars aan het voorbereiden zijn .

De fiets

De premier fietst op een keurig damesmodel – een Gazelle Primeur, volgens de producent een „lichtlopende solide stadsfiets”. Met jasbeschermer. Gelzadel voor het comfort. En diefstalpreventiechip, want het blijft Nederland. De fiets kost tussen de 500 en 600 euro. Al met al een heel normale Nederlandse fiets.

Ruttes exemplaar heeft vrij nieuwe banden en is wat aan de kleine kant misschien, voor de premier. Makkelijk voor het stoplicht; hij kan zijn voeten op de grond zetten. Dat bleek ook gisteren, toen een achteruit rennende fotograaf op het Binnenhof struikelde. Rutte kon op het zadel blijven zitten, voeten op de grond, om de fotograaf te helpen op te staan.

De donkerblauwe fietsen waarvan Rutte gebruikmaakt zijn van zijn ministerie, Algemene Zaken. Het departement heeft een fietspark met louter damesmodellen, zegt de Rijksvoorlichtingsdienst. Handig voor man en vrouw. Deze Gazelles lijken op elkaar, maar zijn toch te onderscheiden. Elke fiets heeft een ander nummer op het achterspatbord, handgeschreven. Dinsdag reed Rutte op nummer 17, gisteren op de 13.

De route

Van het Torentje naar het Catshuis – van de hectische politieke arena naar een buitenverblijf in het bos – is niet eens zo ver: nog geen vijf kilometer. De snelste route gaat langs de Hofvijver, langs het werkpaleis van de koningin, het Noordeinde, en ten slotte dwars door de Scheveningse Bosjes. Een beetje doortrappen en je bent er met een kwartiertje.

Is het pr? Over Ruttes fietstochtjes wordt flink gespeculeerd, vooral buiten Den Haag waar meekijken niet gaat. Fietst de premier wel de hele route? Of zou er een dienstwagen klaarstaan om hem om de hoek op te pikken, uit het zicht van de camera’s?

Niemand anders dan VVD-fractievoorzitter Stef Blok fietst met Rutte mee – controle van dat soort boze vermoedens is dus lastig. Maar toen een journalist deze week de hele weg achter Rutte aan fietste, was er geen auto met geblindeerde ruiten te zien. En de premier reed zelf het Binnenhof op. ’s Avonds naar huis gaat het wel per dienstauto.

Fietsmanieren

Mark Rutte fietst zoals hij praat: ontspannen. Zo ontspannen zelfs dat het voor anderen op het fietspad wat te langzaam gaat. Ze halen voortdurend in, terwijl de heren doorpraten. Soms is er een blijk van herkenning. Om een handtekening of minder bezuinigen vraagt niemand.

Rutte rijdt niet door rood licht, slalomt niet om wachtende auto’s heen en wacht netjes voor haaientanden. Toch is de premier ook in het verkeer de eerste onder zijn gelijken: op de Hogewal, een drukke weg, stopte een automobilist om hem over te laten steken.

Veilig fietsen

Rutte onderhandelt niet in zijn eentje. Maar de andere vier – twee CDA’ers, twee PVV’ers – zijn nog niet op een fiets gezien. Vicepremier Maxime Verhagen en CDA-fractievoorzitter Sybrand van Haersma Buma komen en gaan per auto. En Geert Wilders verlaat het Catshuis vaak via de achteruitgang in een geblindeerde auto, met piepende banden, twee volgauto’s dicht daarop.

Een groot contrast met Rutte, die op het eerste gezicht zonder beveiliging door Den Haag rijdt. Intussen houdt een beveiliger in burger de premier en fractieleider Blok goed in het vizier. Op zijn scooter snelt hij de mannen soms voorbij en wacht dan weer tot ze doorfietsen. Een andere keer racet hij naar de overkant van de straat, een stukje tegen het verkeer in. Of er meer beveiliging is, wil de RVD niet zeggen.

Bestemming bereikt

Monter „goedemorgen” of „goedenavond” roepend probeert Rutte de journalisten en dagjesmensen te ontwijken. De laatste dagen is er een obstakel bijgekomen: een beroepsdemonstrant. Deze vrouw, verkleed als zakenman, compleet met snor en sigaar, protesteert nu tegen bezuinigingen op de zorg en is vaker te zien op het Binnenhof en bij partijcongressen. Ze achtervolgde Rutte dinsdag te voet – en kwam nog een heel eind. Pas voorbij het hek van het Catshuis onderschepte de marechaussee haar. Rustig fietste de premier naar de onderhandelingen.