Ex-apotheker wordt een martelaar na zelfmoord

Uit protest tegen de harde bezuinigingen die Athene zijn opgelegd door Europa en het IMF, pleegde een oud-apotheker zelfmoord. Een golf van emotie gaat door het land. „Bezuinigingen doden.”

Grieken protesteerden vrijdag omdat ze door het schuldakkoord spaargeld zijn verloren.
Grieken protesteerden vrijdag omdat ze door het schuldakkoord spaargeld zijn verloren. Foto Reuters

Het was een daad vol symboliek. Onder een boom tegenover het parlement in Athene zette de 77-jarige Dimitris Christoulas woensdag een pistool tegen zijn hoofd. Op hetzelfde plein is fel gedemonstreerd tegen de keiharde bezuinigingsmaatregelen die Griekenland zijn opgelegd. Op zijn afscheidsbriefje schreef Christoulas dat hij niet meer kon overleven op het pensioen waarvoor hij 35 jaar had betaald.

De publieke zelfmoord op het Syntagmaplein heeft een golf van emotie losgemaakt. Binnen de kortste keren hing de boom vol met briefjes en Griekse vlaggen. Bij de wortels liggen bloemen en staan kaarsen. Voor velen is de 77-jarige Christoulas, een oud-apotheker met uitgesproken linkse sympathieën, een martelaar geworden. „Bezuinigingen doden”, stond op een van de briefjes. En: „Het was moord, geen zelfmoord.” En ook: „Gedood door de dictatuur van de schuldeisers.”

In zijn afscheidsbrief had Christoulas verwezen naar de Tweede Wereldoorlog, nog altijd een ijkpunt voor Grieks links. Hij hoopte dat jonge Grieken in opstand komen en de ‘collaborateurs’ van de internationale financiële instellingen ondersteboven zouden worden ophangen op het Syntagmaplein.

„Mijn vaders handgeschreven briefje laat geen ruimte voor een verkeerde interpretatie”, zei zijn dochter, de 43-jarige Emy Christoulas, in een verklaring. „Hij is zijn hele leven een linkse strijder geweest. Deze laatste daad was een bewuste politieke daad.”

Vrienden en buren vertelden dat ze nooit iets hadden gemerkt over financiële problemen van de gepensioneerde apotheker, die zijn zaak in 1994 had verkocht en daarna veel tijd besteedde aan pogingen drugsgebruikers van hun verslaving af te helpen. Hij was diep geraakt door de problemen veroorzaakt door de aanhoudende recessie, de stijgende werkloosheid, en de grote kortingen op lonen en pensioenen.

De zelfmoord van Christoulas laat zien hoe hard de bezuinigingen aankomen, zei Vassilis Papadopoulos, woordvoerder van de beweging ‘Ik betaal niet’, die zich verzet tegen de belastingverhogingen. „Het laat zien hoe het weefsel van onze samenleving aan het ontrafelen is.” Ook Christoulas had op zijn balkon een spandoek met de tekst ‘Ik betaal niet’.

Politie en gezondheidszorg constateren door de crisis een duidelijke stijging van het aantal zelfmoorden.

In een commentaar schreef de centrum-rechtse krant Ekathimerini vrijdag dat Christoulas’ verwijzing naar een opstand en het ophangen van collaborateurs de taal zijn van een wanhopige man en dat die geen plaats mogen krijgen in het politieke debat. „Terwijl we terecht geschokt zijn door het besluit van een gepensioneerde om zichzelf in het centrum van Athene dood te schieten, kunnen we ons niet verschuilen voor het feit dat Griekenland al enige tijd bezig was met een langzame en pijnlijke zelfmoord”, schrijft de krant. Die wijst erop dat de corruptie, belastingontduiking, vriendjespolitiek, illegaliteit en andere problemen die voor iedereen zichtbaar waren, jarenlang zijn genegeerd.