Scherp theater over einde wereld

2012, door De Ploeg. Gezien: 4/4 in Stadsschouwburg, Utrecht. Tournee t/m 30/11 (beh. zomer). Inl. bostheaterproducties.nl ***

Nog negen maanden, volgens de Maya-kalender, en dan vergaat de wereld. Ook de familie Van der Ploeg man, vrouw, huisbaas en twee zonen die al in de veertig zijn is de apocalyps aangezegd. Dat zet hun gezinsleven extra onder druk. Hun onderlinge verstandhoudingen worden des te wreder. Terugkijkend op hun huwelijk zegt vader Pap tegen moeder Map: „We hebben veel ruzie gehad, maar ook minder leuke dingen.” Dit komt niet meer goed, tenzij hun rituele rondedansjes toch nog enige saamhorigheid suggereren.

De familie Van der Ploeg is de creatie van De Ploeg, de gelegenheidsformatie van Peter Heerschop, Viggo Waas, Genio de Groot, Han Römer en Titus Tiel Groenestege. Het gezin verscheen al in eerdere theaterprogramma’s en ook in een tv-serie – hard, hoekig en hoogst tragikomisch. In de nieuwe voorstelling 2012 zijn hun scènes versneden met andere bezienswaardigheden, zoals Paps vergeefse poging zijn geld op te nemen bij een bank waar alle geld is verdampt („verdampt, verdampt noch mal”), een spoedvergadering waarin Superman, Spider-Man, Batman, Robin en de manager van Mega Mindy beramen hoe de wereld nog te redden valt, en een zwijgend treffen tussen vier varkens en een slager, met een ijselijke gil als apotheose.

Zo hebben de Ploeg-mannen, samen met hun vaste regisseur Koos Terpstra, weer een scherp gemonteerde combinatie van toneel en cabaret gemaakt, die vaak lachwekkend is, maar die soms haar daverende vaart even verliest als de lach uit een herhaling van zetten – en mouvementen – moet komen.

Toch blijft de spanning, want boven alles hangt voortdurend de dreiging van de grote kladderadatsch. En dan is de totale verstilling het enig denkbare einde.