Zuid-Soedan schiet gevechtsvliegtuig Soedan neer

Zuid-Soedan heeft vanmiddag een MiG-gevechtsvliegtuig van Soedan neergehaald dat in het Zuid-Sudanese luchtruim vloog.

Dat bevestigde de Zuid-Soedanese diplomaat Pagan Amum die vandaag in Addis Abeba aanwezig was bij onderhandelingen tussen de twee landen, meldt AFP. Die liepen overigens op niets uit. Het gaat om een MiG-29 straaljager die vanmiddag werd neergeschoten. Deze vloog samen met een ander Soedanees gevechtsvliegtuig over Zuid-Soedanese olievelden. Volgens een legerwoordvoerder voerden de vliegtuigen eerder vandaag luchtaanvallen uit op deze olievelden, meldt persbureau AP. De regering in Khartoum ontkent overigens dat één van zijn vliegtuigen is neergeschoten.

Al Jazeera berichtte twee dagen geleden over de toenemende spanningen tussen de twee landen:

Grote spanningen sinds onafhankelijkheid Zuid-Soedan

Er heersen sinds de onafhankelijkheid van Zuid-Soedan en zijn noordelijke buurland grote spanningen. Het belangrijkste twistpunt tussen Soedan en Zuid-Soedan zijn de grote olievelden. De olie wordt voornamelijk gewonnen in en door Zuid-Soedan, maar deze vindt zijn weg naar de havens aan zee via pijpleidingen door Soedan in het noorden. In januari stopte Zuid-Soedan met al zijn oliewinning uit protest tegen de hoge prijs die Soedan vroeg voor de transport van de olie door de pijpleidingen van dat land.

Zuid-Soedan is voor maar liefst 98 procent van zijn overheidsinkomsten afhankelijk van de oliewinning, maar zwoer de productie niet meer te starten totdat een akkoord met Soedan over de transportkosten zou zijn bereikt. Zuid-Soedan scheidde zich in 2011 af van het noorden na een lange burgeroorlog. De angst voor oorlog tussen de twee nieuwe landen hangt daardoor sindsdien constant als een donderwolk boven de onderlinge relaties. Niet in de laatste plaats omdat enkele olievelden in gebieden liggen rond nog niet definitief vastgestelde landsgrenzen.

Escalatie conflict na gevechten

De spanningen tussen de twee landen nam twee weken geleden toe nadat Zuid-Soedanese militairen Soedanees grondgebied bezetten. De luchtmacht van Soedan bombardeerde daarop olie-installaties in Zuid-Soedan. Dit zouden de hevigste gevechten sinds de onafhankelijkheid van Zuid-Soedan in juli vorig jaar zijn geweest, tekende onze correspondent Koert Lindijer op in NRC Handelsblad uit de mond van analisten. De gevechten braken uit nadat er juist vooruitgang was geboekt in de betrekkingen tussen Noord-en Zuid-Soedan. Lindijer:

‘De escalatie komt na een principeakkoord dat vorige week werd gesloten in buurland Ethiopië. Soedan en Zuid-Soedan beloofden een commissie te vormen om de grensgeschillen te regelen en Soedan gaf 700.000 Zuid-Soedanezen woonachtig in Soedan het recht er te blijven wonen. Na dit principeakkoord bestond er hoop dat ook het conflict over de transitkosten voor Zuid-Soedanese olie over Soedanees grondgebied zou worden opgelost. Soedans president Omar al-Bashir zou volgende week in Juba het akkoord ondertekenen met zijn collega Salva Kirr. De uitgebroken gevechten hebben abrupt aan dit optimisme een einde gemaakt en de topbijeenkomst is afgezegd. Waarnemers in de regio zijn unaniem van mening dat Soedan de strijd is begonnen, maar dat Zuid-Soedan was voorbereid en hard heeft teruggeslagen.’