Venlo ziet Floriade als aftrap voor innovatieve tuinbouwregio

In Venlo opent woensdag de bloemententoonstelling Floriade. De gemeente denkt een financieel debacle, zoals tien jaar geleden in de Haarlemmermeer, te kunnen voorkomen.

Paul van der Steen

Planten en bloemen moeten nog de grond in. Graszoden worden uitgerold. Bouwvakkers en technici leggen de laatste hand aan paviljoens. Op het terrein van de Floriade 2012 wemelt het nog van de werklui, met en zonder fluorescerende hesjes.

De organisatie van de wereldtuinbouwtentoonstelling wordt er geen moment zenuwachtig van. Klussen op het laatste nippertje horen bij evenementen van deze omvang. Woensdag, als koningin Beatrix naar Noord-Limburg komt voor de opening, moet alles klaar zijn.

Hoofd communicatie Robert Bouten wordt wel een beetje mistroostig van een blik op zijn mobiele telefoon. De weersvoorspelling voor de lange termijn ziet er slechter uit dan eerder. Vanaf donderdag is de Floriade open voor publiek. Met een zonnig eerste weekeinde, dat van Pasen, zou het evenement meteen een mooie start kunnen hebben.

Directeur Paul Beck blijft rustig. Om uit de kosten te komen zijn twee miljoen bezoekers nodig. „Die zullen op de laatste dag, zondag 7 oktober, de kassa’s zeker gepasseerd zijn. Marketingbureaus voorspellen drie tot drieënhalf miljoen bezoekers. Daar hoop ik graag op. Maar daar durf ik me niet op vast te leggen.”

Het Floriadeterrein in Venlo lijkt een beetje de handtekening te dragen van Beck. Hij heeft een verleden als directeur van De Efteling. Net als het pretpark in Kaatsheuvel onderscheidt de wereldtuinbouwtentoonstelling zich door ruimtelijkheid en groen.

Er ging veel nieuw de grond in: 1,8 miljoen bloembollen, 18.000 struiken, 190.000 vaste planten, 15.000 hagen, 5.000 rozenstruiken en 3.000 bomen. Maar waar vorige Floriades vrijwel uitsluitend uit verse aanplant bestonden, liggen de gebouwen en paviljoens in Venlo tussen bestaand bos. De maat is ook vergelijkbaar: De Efteling is 65 hectare groot, de Floriade beslaat 66 hectare.

De tentoonstelling wil vooral de zegeningen van de tuinbouwsector laten zien. Geen woord over de problemen met het werven van personeel of met bestrijdingsmiddelen. Speerpunten zijn duurzaamheid, gezondheid en innovatie. Bedrijven tonen hun denken en doen op dit gebied. Vrij veel landen komen met traditionele inzendingen. Het Chinese paviljoen is gebaseerd op de tuinen van Suzhou en opgetrokken in pagodestijl. Spanje, land in crisis, bouwde modern met restmateriaal en afvalhout en vertelt het verhaal van de diversiteit in streken en producten. Het Nederlandse paviljoen richt zich volledig op het thema innovatie en valt alleen al op door de vorm, die van een kiem. In het klimaatneutrale bouwsel wordt volop vooruitgeblikt naar de tuinbouw van de toekomst: algenkweek, teelt van gewassen op het water, cityfarming en verbouwen van groenten onder blauw, rood en verrood LED-licht (waarmee stapeling mogelijk wordt en traditionele kassen wellicht tot het verleden gaan behoren). Bij de deelnemers zijn ook onverwachte landen als Jemen, Ethiopië en Bhutan.

Een enkele inzender wil vooral een gevoel overbrengen. De Earthwalk van de Rabobank onderstreept met moderne filmtechnieken vooral het imago dat het bedrijf graag uitstraalt: de combinatie van dynamiek en duurzaamheid.

De Floriade in Venlo hoopt te profiteren van haar ligging vlakbij de Duitse grens. Dat woensdag tegelijk met de Floriade de nieuwe snelweg A74 opengaat is geen toeval. Tot nu toe eindigde de Duitse Bundesautobahn 61 bij de Nederlandse grens. Nu ligt er tweeënhalve kilometer nieuw en glanzend asfalt tussen deze weg en de A73, de verbinding tussen Nijmegen en Roermond. Het project stond al jaren op de rol. De wereldtuinbouwtentoonstelling zorgde voor een versnelde uitvoering.

Als de minimaal twee miljoen bezoekers inderdaad gaan komen, voorkomt Venlo een financieel debacle als tien jaar geleden in de Haarlemmermeer. Bijkomend probleem daar was dat het Floriadeterrein geen herbestemming kreeg. In Venlo is daar wel aan gedacht. „We zien dit evenement als aanjager voor de ontwikkeling van de Greenport Venlo”, legt burgemeester Hubert Bruls (CDA) uit. Zijn regio, nu al de belangrijkste tuinbouwspeler in Nederland na het Westland, en samen met het Duitse tuinbouwgebied direct over de grens zelfs het grootste van West-Europa, plant een 5.400 hectare groot tuinbouwgebied (in oppervlakte groter dan de Tweede Maasvlakte). „Met niet bulk maar innovatie als uithangbord.”

Hoe soepel de ontwikkeling van het gebied gaat lopen, zal voor een deel afhangen van de economische situatie. De markt liet het al afweten bij het bouw van de twee beeldbepalende gebouwen, Villa Flora en de Innovatoren. Omdat ze de twee projecten essentieel achtten, namen respectievelijk de gemeente Venlo en de provincie Limburg het risico toch.