Spanje presenteert bezuinigingen - tekort moet terug naar 5,3 procent

Demonstranten bekogelen Spaanse politietroepen tijdens de protesten gisteren in het land. Foto Reuters / Gustau Nacarino

Spanje presenteert vandaag nieuwe, diepe bezuinigingen om het tekort op de begroting te beperken. Er waren protesten gisteren, maar de omvang viel mee. Al groeit de vrees dat de bezuinigingen het land steeds dieper in een recessie zullen duwen.

Treinen reden niet gisteren, veel winkels bleven gesloten en fabrieken waren dicht. Toch legden de door de vakbonden georganiseerde actie Spanje niet helemaal plat, zegt NRC-correspondent Merijn de Waal.

“Tweederde van de Spanjaarden zegt tegen de hervormingen te zijn, maar een meerderheid zegt ook dat de stakingen op dit moment niet gepast zijn. In september vorig jaar koos de bevolking immers de huidige regering met een ruime meerderheid. Voorlopig krijgt zij daarom het voordeel van de twijfel.”

Vakbonden organiseerden stakingen vooral voor eigen achterban

De vakbonden organiseerden de staking gisteren vooral voor hun eigen achterban, zegt De Waal. Die achterban is sterk vergrijsd en gecentreerd rond de zware industrie en mijnbouw. De groep mensen die gisteren actie voerde, is niet erg representatief voor de Spaanse arbeidsbevolking.

De protesten van gisteren richtten zich met name tegen de voorgenomen hervormingen van de Spaanse conservatieve regering op het gebied van de arbeidsmarkt. De Spaanse regering wil het ontslagrecht versoepelen, waardoor bedrijven in zware tijden makkelijker werknemers kunnen ontslaan.

President Mariano Rajoy zegt dat de maatregelen onafwendbaar zijn. Ze moeten de enorme werkloosheid in Spanje (23 procent) omlaag brengen.

Spanje mag in 2012 begrotingstekort van 5,3 procent hebben

Rajoy moet vandaag aan Europa uitleggen hoe hij de geëiste begrotingsdoelstellingen denkt te gaan halen. Zijn plannen hebben veel gewicht. De financiële markten zijn nerveus. De rente die Spanje over tienjarige leningen dient te betalen steeg gisteren tot het hoogste punt sinds begin januari.

Rajoy mag van Brussel, dat in principe slechts een maximaal begrotingstekort van 3 procent toestaat, zodanig begroten dat het tekort over 2012 uitkomt op 5,3 procent. Eerder had Europa nog een maximum van 4,4 procent van Spanje geëist. Het wordt Spanje nu dus iets makkelijker gemaakt. Maar van een tekort van 8,5 procent vorig jaar is 5,3 procent nog altijd een lange weg.

De twijfel of Spanje die 5,3 procent gaat halen is dan ook groot op de financiële markten. Niet in de laatste plaats omdat de economie van Spanje dit jaar waarschijnlijk met zo’n 2 procent krimpt.

’35 miljard aan bezuinigingen nodig’ - economen denken aan het dubbele

Overheidsbronnen zeggen dat de benodigde bezuinigingen 35 miljard euro bedragen, maar veel economen beweren dat dit bedrag best eens op het dubbele kan uitkomen vanwege de economische neergang. Economische krimp betekent ook minder overheidsinkomsten.

Angel Laborda, een Spaanse econoom van de denktank Funcas, zegt tegen persbureau AP:

“Zulke diepe ingrepen zullen overduidelijk leiden tot een diepe recessie, en die recessie zal ingrijpen weer moeilijker maken. Je hoeft alleen maar naar de situatie in Portugal en Griekenland te kijken om dat te zien.”

In het ergste geval moet Europa bijspringen als Spanje het financieel niet meer alleen kan bolwerken, net zoals de EU bijvoorbeeld deed bij Griekenland. Het probleem is alleen dat de Spaanse economie (de vierde economie van de eurozone) veel groter is dan de Griekse en dat een reddingsoperatie dus vele honderden miljarden zou kunnen gaan kosten.