Hier betaal je voor

Vandaag verschijnt De Pers voor het laatst. Een gratis kwaliteitskrant blijkt niet rendabel te zijn. Waar betaal je als lezer van nrc.next eigenlijk voor?

Jochen van Barschot

Plv. hoofdredacteur nrc.next

Martijn Woudsma (23) uit Hoek van Holland doet zijn krantenwijk. Dit doet hij inmiddels drie jaar, 5 dagen per week vlak voordat hij naar zijn studie aan de Hogeschool in Rotterdam vertrekt. Het lokale distrubitiepunt is de lokale voetbalvereniging. Foto: Peter de Krom

Inkomsten: 21 miljoen euro

Alle betaalde kranten in Nederland leunen zwaar op hun abonnee-inkomsten en nrc.next is daarop geen uitzondering. Lezers zijn goed voor circa 80 procent van de omzet, het gros daarvan is abonnee. Advertenties dragen 20 procent bij. Dat is weleens hoger geweest, maar nrc.next bestaat nog te kort – zes jaar – om de hoogtijdagen meegemaakt te hebben waarin de omzet uit advertenties die van abonnees overtrof, zoals in de jaren negentig van de vorige eeuw. Na een piek rond 2000 zijn de advertentie-inkomsten gestaag gedaald.

De uitgaven, inclusief de winst, komen ook uit op 21 miljoen, maar tellen in de kopjes hiernaast door afrondingsverschillen op tot 20 miljoen euro.

Bezorging: 7 miljoen euro

Op afstand de grootste kostenpost – eenderde van het totaal – is de bezorging van de krant. Want een krant maken is één ding, hem elke ochtend voor 7.00 uur in de brievenbus hebben liggen, is een complexe logistieke operatie op zich. nrc.next heeft geen eigen distributieapparaat, maar gaat mee in de tassen van de bezorgers van De Persgroep, die ook de Volkskrant, Trouw en AD bezorgen.

Vanaf de drukkerij worden de kranten naar distributiepunten verspreid over het land vervoerd, waar de bezorgers ze ’s ochtends vroeg ophalen. Binnen de bebouwde kom zijn dat (vooral) jongens met fietstassen, daarbuiten wordt de krant soms ook met de auto bezorgd. Elke ochtend zijn er zo’n 10.000 bezorgers voor De Persgroep op pad.

Bezorgen is onder andere zo duur omdat het allemaal ’s nachts gebeurt – en nachtwerk betaalt beter dan overdag werken. Een krantenbezorger krijgt per uur meer betaald dan, zeg, een scholier die vakken vult in de supermarkt. Ook zijn er gebieden waar het moeilijk is aan bezorgers te komen. En krantendistributeurs werken steeds minder met jonge scholieren en steeds meer met bezorgers die ’s ochtends (en vaak ’s middags ook weer) de krant bezorgen en de rest van de dag post of pakketjes rondbrengen. Die zijn vaak wat ouder, en dus ook duurder, maar ook weer betrouwbaarder.

De krantenbezorger heeft een slechtere reputatie dan hij verdient: de bezorging gaat in 99,97 procent van de gevallen goed.

Drukken: 3 miljoen euro

Ook het drukken van de krant is een substantiële kostenpost. Net als de bezorging heeft nrc.next het drukken uitbesteed aan De Persgroep. Ruim de helft van deze post gaat op aan papier. Bij het drukken speelt de capaciteit op de persen een belangrijke rol. Aangezien de meeste kranten in de ochtend verschijnen, is er vooral tussen 23.00 en 4.00 uur behoefte aan drukcapaciteit. Dan is drukken dus ook duurder dan overdag. nrc.next gaat om 23.00 uur naar de drukker. Later kan niet, omdat de persen dan al worden bezet door andere kranten.

Redactie: 4 miljoen euro

nrc.next heeft circa dertig eigen redacteuren die artikelen schrijven en redigeren, pagina’s opmaken, foto’s selecteren en – het belangrijkste – bepalen waar de krant wel en niet over schrijft. Zij maken de nieuwskeuzes en kiezen de invalshoeken, ze denken na over de presentatie van onderwerpen en ze bepalen op welke plek in de krant ze aan bod komen.

Nou is er geen kwaliteitskrant ter wereld die met dertig man kan worden gemaakt, ook nrc.next niet. Maar nrc.next doet wel een groot beroep op de circa 175 redacteuren van NRC Handelsblad. Daar zitten gespecialiseerde journalisten bij, zoals sportredacteuren en financiële specialisten, maar ook verslaggevers en correspondenten in het buitenland. Soms blijft de samenwerking beperkt tot het integraal overnemen van artikelen uit NRC Handelsblad, soms schrijven NRC-redacteuren artikelen speciaal voor nrc.next. Het omgekeerde gebeurt ook: dat NRC Handelsblad stukken uit nrc.next overneemt. Voor het beroep dat nrc.next op de NRC-redactie kan doen, betaalt nrc.next jaarlijks een vaste vergoeding aan NRC Handelsblad.

Een redactie kost meer dan alleen de optelsom van salarissen en reiskosten. Zo is er ook een aanzienlijk reisbudget. Kostbare reizen zijn bijvoorbeeld het bezoeken van rampgebieden (vind na een tsunami in Japan maar eens een auto mét voldoende benzine om het land door te rijden) of verslag doen van grote sportevenementen of filmfestivals (want dan zijn alle hotels plotseling drie keer zo duur). Ook reisverzekeringen lopen in de papieren (denk aan toeslagen voor gevaarlijke gebieden).

De grootste kostenpost, na de salarissen, is het in stand houden van een internationaal correspondentennetwerk met meer dan twintig standplaatsen. Want een correspondent is er altijd, ook als er even geen nieuws is. Niet voor niets hebben veel grote persbureaus in sommige regio’s geen vaste standplaatsen meer, maar maken ze gebruik van mobiele teams die van brandhaard naar brandhaard trekken: dat is een stuk goedkoper. Maar het maakt de verslaggeving ook een stuk oppervlakkiger.

In de meeste grote wereldsteden is wonen zo duur dat de krant daaraan meebetaalt. En in sommige landen kom je niet zo ver zonder tolken en fixers (lokale contacten), dus die moet je inhuren. Neem alleen al China: zelfs als je Chinees spreekt, zijn er zoveel verschillende talen en dialecten, dat je niet heel ver komt zonder goede tolken.

Freelancers: 1 miljoen euro

De redactie schrijft een deel van de krant zelf vol, maar er blijven daarna nog een heleboel onderdelen over die de krant inkoopt – bij freelancers. Zo is vrijwel alle beeld in de krant afkomstig van freelance fotografen en illustratoren en van de persbureaus waar we op geabonneerd zijn. Dat geldt ook voor de meeste columnisten, de makers van de puzzels, de tekenaars van Fokke & Sukke en de leverancier van het weerbericht. De krant huurt ook nog een groot aantal freelance auteurs, eindredacteuren, vormgevers en beeldredacteuren in. En vergeet de cateraar niet die de avondploeg van een warme maaltijd voorziet.

Abonnee-werving: 2 miljoen euro

Nieuwe abonnees komen niet vanzelf, die moet de afdeling lezersmarketing actief werven. Bijvoorbeeld door e-mails en brieven te versturen met aanbiedingen of door straatverkopers in te zetten die mogelijk toekomstige lezers aanspreken in een drukke winkelstraat. Alleen al om het abonneebestand op peil te houden, moeten er het hele jaar door nieuwe lezers geworven worden – er zeggen immers ook altijd mensen de krant weer op. En een paar keer per jaar zijn er grote, kostbare reclamecampagnes waarmee we een groot aantal nieuwe lezers ineens proberen over te halen een abonnement te nemen. In de aanloop naar Lowlands verloot nrc.next bijvoorbeeld toegangskaarten onder nieuwe abonnees.

Overhead: 1 miljoen euro

Zonder telefoons, laptops, bureaus, printers, leaseauto’s, parkeerplaatsen, koffieautomaten, vergaderzaaltjes en een kantine om te lunchen zou de krant niet verschijnen. En behalve journalisten werken er ook secretaresses, medewerkers van de klantenservice, documentalisten, portiers, telefonistes en schoonmakers voor nrc.next.

Winst: 2 miljoen euro

Het goede nieuws is dat nrc.next winst maakt. We zijn misschien niet de winstgevendste krant ter wereld, maar we dragen wel bij aan het resultaat van ons moederbedrijf, NRC Media. En zolang de oplage op peil blijft of, zoals de afgelopen kwartalen, behoorlijk stijgt, is de continuïteit van de krant gewaarborgd. Van die winst moeten nog wel belastingen en rentelasten af. Een deel investeren we in vernieuwing van de krant en een deel zetten we opzij voor tegenvallers in de toekomst. En er gaat een deel naar de aandeelhouders.

Einde van De Pers: pagina 16 en 17