Elke vrouw moet haar man kunnen voeden

Nina Poppe: Ama. Kehrer, € 48,00 ****

Al eeuwen bestaan ze, de Ama: Japanse vrouwen die duiken naar zeeoren om te overleven. Zonder gasflessen of warme kleding. Enkel op zuurstof in hun eigen longen en dankzij hun vet dat hen warmer houdt dan mannen. En hoewel de vrouwen tegenwoordig wel wetsuits dragen, wordt de ‘Isogi’, een witte doek om het hoofd die tegen haaien zou moeten beschermen, nog altijd gebruikt. Het is een uitstervend gebruik, want er zijn nog maar een paar vrouwen die het kunnen. Ama opent met de Japanse spreuk ‘A woman who cannot feed a man is worthless’, maar in het hele fotoboek is geen man te bekennen. In een cultuur waar de vrouw al eeuwenlang voor zichzelf kan zorgen, lijkt de man niet meer nodig. Dat ze er wel zijn, bewijzen de kinderen. De oude publicaties over hetzelfde onderwerp achterin het boek, plaatsen het onderwerp zowel historisch als fotografisch in een interessant perspectief.

Het is een goed gelaagd en compleet verhaal en fotograaf Nina Poppe heeft het met eenzelfde schoonheid gefotografeerd. Als vrouw, nieuwsgierig naar hun tradities, heeft zij zich er thuis gevoeld en zich vrij kunnen bewegen in een wereld die voor ons zo onbekend is. Op haar foto’s zien we de onafhankelijke, stoere, oude vrouwen die in evenwicht leven met de zee. Er straalt een rust van uit, die bijna eenzaam voelt alsof er alleen nog maar de zee, en hun leven als Ama, is. Alles is blauw: de zee, hun huizen, hun kleren. Door haar verhaal zo te focussen, laat Poppe voelen hoe geïsoleerd het leven is – zou ze het als een keerzijde van het bestaan hebben ervaren? Mooi en verdrietig tegelijk. Een traditie, ooit geboren uit noodzaak, is zo vanzelfsprekend geworden dat het niet meer anders kan. De vraag is wat de kinderen willen worden als ze groot zijn.