Zoeken naar de juiste mast

Nooit eerder telde de olympische zeilploeg zoveel serieuze medaillekandidaten. De concurrentie let goed op Nederland.

Sportredacteur

Rotterdam. Alles is geoorloofd in een olympisch jaar. Ook met je volle verstand een verkeerde mast op je boot zetten. Pieter-Jan Postma werd er afgelopen weekeinde aan de windstille Toscaanse kust zevende mee op het Europees kampioenschap in de Finn-klasse. „Het is juist een uitdaging om met verkeerd materiaal te zeilen”, zegt Postma, in december nog winnaar van WK-zilver in Perth.

Niets is wat het lijkt in een olympisch jaar. Een zwak briesje als op de Tyrrheense Zee – windkracht 2 – vereist een speciale mast. Maar op weg naar de olympische wedstrijden in winderig Weymouth heeft ‘PJ’ andere zaken aan zijn hoofd. „Ik wilde het EK varen met de mast die ik straks in Weymouth gebruik”, zegt Postma. „Daar staat meestal meer wind, maar ook tijdens de Spelen kun je licht weer hebben. Dan moet ik met deze mast uit de voeten kunnen .”

Nooit eerder telde de Nederlandse olympische zeilploeg zoveel serieuze medaillekandidaten voor de Spelen. ‘Lichting 2012’ is een zee vol talent: met wereldkampioenen als Marit Bouwmeester (Laser Radial), windsurfer Dorian van Rijsselberghe (RS:X), het 470-duo Lisa Westerhof en Lobke Berkhout, of bijna-wereldkampioenen als Postma en de broers Sven en Kalle Coster (470). Op zoek naar de juiste wind, de nieuwste zeilen of de sterkste giek waaieren ze de maanden voor ‘Weymouth’ uit over de Europese kusten, van de Middellandse Zee tot de Botnische Golf.

En de concurrentie kijkt mee. Zeker in de gemoedelijke zeilwereld waarin het volstrekt normaal is met je tegenstanders te trainen. „Je merkt dat zeilers uit andere landen heel erg op ons letten”, zegt Lobke Berkhout, winnares van vijf wereldtitels en olympisch zilver in Qingdao (2008). Samen met hun ervaren coach, Jacco Koops, mogen Berkhout en stuurvrouw Westerhof de pre-olympische suspense graag een beetje voeden. „Ik hou er wel van wat spelletjes te spelen”, zegt Koops met een lachje. „Dat wekt onrust bij concurrenten. We hebben twee boten en vier masten. Laatst kwamen we in Miami van het water, haalden de mast eraf, zetten er een nieuwe op en gingen weer varen. Daar wordt direct op gereageerd. Andere zeilers komen kijken, sommige coaches maken foto’s.”

Ook Postma merkt dat het aftellen is begonnen. De grootste Engelse favoriet voor goud op de Spelen, drievoudig olympisch kampioen Ben Ainslie, laat op het water geen buitenlanders meer toe in zijn gezelschap. „Vorig jaar trainde ik veel met de Engelsen, nu trainen zij alleen onderling”, zegt Postma vanuit Marseille. De Fries zelf gelooft niet in die afscherming. „Ik geloof niet dat je keuzes moet maken uit angst, maar juist in mensen opzoeken, sparren, samen leren.”

Ook Mark Littlejohn, coach van wereldkampioene Marit Bouwmeester, heeft geen enkele behoefte aan afscherming. „Anderen kijken naar mij”, zegt Littlejohn vanaf Mallorca. „Het is ongelooflijk hoeveel zeilers zich aanpassen aan de manier waarop Marit en ik werken”, zegt hij . Alleen hebben ze daar niets aan. Littlejohn zette met Bouwmeester drie jaar geleden een olympische campagne op die volgens hem door niemand valt te kopiëren. „Kijk alleen al naar de hoeveelheid uren die wij op het water doorbrengen. Hoe meer anderen proberen dezelfde uren te maken als wij, des te vermoeider ze raken. En hoe vermoeider ze raken, des te langzamer ze varen. Niemand benadert de fitheid van Marit. Onze route naar Weymouth is een doodlopende weg voor anderen.”

De plotselinge aandacht voor de Nederlandse boten is het gevolg van de successen die de afgelopen jaren zijn behaald door Westerhof en Berkhout, door Bouwmeester, Postma en Van Rijsselberghe. Die laatste is op dit moment, vlak voor het einde van het WK windsurfen in Cadíz, opnieuw in de race voor de wereldtitel. Toch waarschuwt Littlejohn voor te veel optimisme over ‘Weymouth’. „Nederland heeft een getalenteerde zeilploeg, maar we zijn ook kwetsbaar vanwege de onervarenheid. Dorian en Marit zijn wereldkampioen, maar hebben nog nooit op de Spelen gevaren.”