Dexia-kiekenkot komt niet tot conclusies

Het Belgisch parlement heeft een rommeltje gemaakt van het onderzoek naar de teloorgang van Dexia. Politici schamen zich voor de gang van zaken. De aanbevelingen krijgen echter brede steun.

Al meteen op de eerste zittingsdag hadden ze zich geschaamd: de leden van de parlementaire commissie die in België de ondergang van Dexia onderzocht, vonden dat ze zichzelf belachelijk maakten met rommelige verhoren en onderlinge conflicten. Na vijf maanden van onderzoek vergaderden ze ook zo over het eindresultaat, vonden ze zelf: als kippen kakelden ze door elkaar.

Morgen vergadert het Belgische parlement over het rapport van de commissie. Weet België nu wat er misging met de bank, die vorig najaar werd gesplitst in een Belgisch (genationaliseerd) deel en een Frans deel? Zijn er verantwoordelijken aangewezen en zegt de commissie wat er met hen moet gebeuren? Vindt de commissie – die de betrokkenen niet onder ede kon horen en geen documenten mocht inzien van de Nationale Bank en de financiële toezichthouder FSMA – dat er nu een parlementaire enquête moet komen?

Het korte antwoord luidt: nee.

Het gaat in het rapport wel uitvoerig over fouten in de omgang van Dexia met de media. Maar volgens de eerste commentaren zal er nieuw onderzoek nodig zijn naar bijvoorbeeld de risico’s die werden genomen en ook doorgeschoven van het ene Dexia-onderdeel naar het andere.

De commissie kwam met een lijst aanbevelingen. De Dexia-commissie wil dat de FSMA, de ‘Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten’, machtiger wordt. Er moet een keurmerk komen om consumenten duidelijk te maken wat de risico’s zijn van beleggingsproducten. In de raad van commissarissen van de belangrijkste banken moeten twee extra leden komen als waarnemer: een van de financiële toezichthouder en een van de Nationale Bank.

De commissie wil ook dat Europa strenger toeziet op grote banken. En financiële instellingen die steun krijgen van de overheid mogen geen bonussen of gouden handdrukken uitdelen.

De koepelorganisatie van de financiële instellingen Febelfin reageerde laconiek. Bij Febelfin was niemand gehoord door de commissie. Anders had de commissie kunnen weten, zei een topman van Febelfin in De Morgen, dat de banken zelf al een eind hadden gemaakt aan complexe financiële producten. De bonussen bij banken die overheidssteun krijgen, waren al afgeschaft en het zou weinig indruk maken als er twee waarnemers bij kwamen.

Oud-minister van Financiën Didier Reynders, nu minister van Buitenlandse Zaken, zei op de radio dat de Dexia-commissie bewees hoe nutteloos zulke commissies zijn. Het politieke debat in de Dexia-commissie was volgens hem „bijna belachelijk”. De commissieleden zelf hadden hun vergaderingen over het eindrapport een ‘kiekenkot’ – kippenhok – genoemd. De parlementariërs waren fel naar elkaar uitgevallen, ze hadden hard door elkaar heen gepraat.

In de media deden ze dat de afgelopen dagen nog eens over en het ziet er niet naar uit dat het morgen in het Belgische parlement heel anders zal zijn. Volgens Groen! is het onderzoek een ‘doofpot’. De christen-democraten blijven benadrukken dat de regering van Yves Leterme bij Dexia de belangen van de ‘kleine spaarder’ had verdedigd – maar Leterme had in de commissie niet willen getuigen.

De Vlaamse socialisten noemen het eindrapport „ondermaats”. De aanbevelingen vinden ze goed. Samen met de christen-democraten vinden ze dat er nu een strafrechtelijk onderzoek kan komen. Maar daar zien de liberalen niets in.