Het is koers, 10 dagen lang

Vlaanderen is tien dagen lang in de ban van de klassiekers, wielerkoersen over mythische keien. De Belg Tom Boonen won al tweemaal.

Sportredacteur

Wevelgem. Vijf minuten voor de start van de Vlaamse wielerklassieker E3 Harelbeke loopt een bejaarde wielerfan over het parcours. Vlak langs de wachtende wielrenners. Het zwart-geel geblokte shirt van de man is al lang niet meer hip. Zijn spierwitte kuiten met blauwe bloedvaten steken schril af tegen de gebruinde benen van de beroepsrenners. Trots paradeert hij langs de dranghekken, zijn fiets aan de hand. Het is namelijk koers, in Vlaanderen. Dan hebben álle wielrenners voorrang.

Vijftien minuten voordat de kopgroep in de E3 Prijs aan de beklimming van de Muur van Geraardsbergen begint, komen drie jongetjes van een jaar of twaalf soepel aan op de top. Callens Pompen Gent, staat op hun tenue. In het wielrennen kun je nooit te vroeg een sponsor hebben. De jongens hebben net de zware klim bedwongen, vlak voor het peloton uit. Ook dat is koers, in Vlaanderen.

Tien dagen lang, van vorige week woensdag tot en met aanstaande zondag, doorkruist het peloton Vlaanderen. Dwars door Vlaanderen, E3 Harelbeke, Gent-Wevelgem, de Driedaagse De Panne-Koksijde en de Ronde van Vlaanderen.

Voor verstokte wielerfans is het de week van het jaar. Met honderden, duizenden staan de fans op de Paterberg en de Oude Kwaremont, of met een transistorradio in een weiland langs de weg. Bij de start roepen kinderen, volwassen mannen en stokoude omaatjes om de handtekeningen van hun helden. Als Tom Boonen elke blocnote zou aanpakken, zou hij tien dagen kunnen tekenen. „Er is altijd heel veel publiek, dat maakt deze koersen schitterend”, vertelt de Nederlandse renner Koen de Kort. In Vlaanderen draait deze week bijna alles om wielrennen. Als De Kort op zijn hotelkamer tv kijkt, gaat een op de twee programma’s over de koers.

Tien dagen lang komen de renners dezelfde hellingen tegen. Vijf keer moeten ze over de Oude Kwaremont, drie keer over de Eikenberg. Dezelfde fanatieke fans verzamelen zich voor iedere race bij de teambussen. En het peloton komt steeds door dezelfde dorpjes. Zottegem, Tiegem, Kruishoutem. „Alleen de volgorde verandert steeds”, lacht Rabobank-renner Dennis van Winden vrijdag bij de start in Harelbeke. De 24-jarige renner rijdt dit jaar zijn tweede Vlaamse wielerweek. „Ik heb weleens gedacht dat we linksaf zouden gaan, maar dan moesten we naar rechts.” Twee dagen eerder was het dan andersom.

Het peloton koerst tien dagen over smalle, slingerende kasseienstroken. Soms tussen twee akkers door, soms steil omhoog. Volgens wereldkampioen Mark Cavendish „de slechtste wegen van België”. Het is het terrein van de Flandriens, de wielerhelden van Vlaanderen. Flandriens vallen aan, tegen beter weten in.

Flandriens worden niet alleen in Kluisbergen of Kerkhove, maar ook in Kazachstan geboren. Dimitry Muravyev is een van de weinige renners uit het profpeloton die de hele Vlaamse wielerweek rijdt. „Parcourskennis is belangrijk en ik ken alle wegen hier.” De Kazach reed een flink deel van zijn carrière bij Belgische ploegen. Zijn ontdekker Jef Braeckevelt was dolenthousiast over Muravyev. „Hij vertelde me dat ik de perfecte bouw had voor de voorjaarskoersen”, aldus de Kazach. Muravyev is lang, pezig en sterk: een levende schokdemper. En dus uitermate geschikt voor de kasseienklassiekers.

De renner van Team Astana zou zo graag een keer een klassieker willen winnen, vertelt hij terwijl hij naar de finishboog kijkt. Het lukt nog bijna ook. Muravyev rijdt lang vooruit, samen met de Fransman Sylvain Chavanel. Maar de twee vluchters worden zes kilometer voor de finish ingehaald en Tom Boonen wint de sprint.

Na tien dagen kasseien hebben de renners geen geheimen meer voor elkaar. Wie goed is Dwars door Vlaanderen, is ook goed in Gent-Wevelgem, vertelt Koen de Kort. „In de finales zie je steeds dezelfde renners.” Bij de start van de E3 Prijs in Harelbeke tipt De Kort Fabian Cancellara als favoriet. Hij hoopt ook zelf op succes: na zijn derde plaats in Dwars door Vlaanderen is zijn aanzien gestegen.

Maar Cancellara krijgt vrijdag twee keer een lekke band en De Kort breekt een rib bij een valpartij. De kasseien eisen altijd offers. Mythische stenen zijn het volgens De Kort, de kasseienstroken in Vlaanderen. „Die wegen zijn zo oud, die stenen liggen er al eeuwen.” Wie eroverheen rijdt, rijdt over wielerhistorie en maakt er deel van uit.

Sébastien Delfosse schrijft ook geschiedenis met zijn demarrage op de Muur van Geraardsbergen. Als eerste komt Delfosse boven, gadegeslagen door het Mariabeeld bij de ingang van de kapel op de Oudenberg, al honderden jaren een bedevaartsoord. Binnen zijn de muren bedekt met marmeren bordjes. „Dank aan O.L.V. voor volkomen genezing”, staat op een van de plaquettes. Bedevaartgangers hebben hun wensen geschreven. „Bescherming van al die mij dierbaar zijn”, of materiële noden als „een huisje” en hulp voor Thomas bij zijn vrachtwagenrijbewijs. Een rennersgebed: dank voor de goede benen.

Twee dagen later, in Gent-Wevelgem, gaat het er op de Kemmelberg niet om wie het eerst boven is, maar het eerst beneden. Heelhuids. De afdaling is berucht. Na de top volgde jarenlang een afdaling over kasseien, recht naar beneden. Bidons trilden er uit hun houders, steentjes rolden naar beneden en wielrenners schoven onderuit, met zicht op het knekelhuis onderaan de steile helling. Onder het monument zijn de stoffelijke overschotten begraven van 5.249 Franse soldaten die tijdens de Eerste Wereldoorlog op en rondom de heuvel zijn gesneuveld.

In de afdaling van de Kemmelberg viel de Belgische renner Hendrik Redant vijftien jaar geleden zo hard op zijn elleboog dat zijn carrière voorbij was. Open breuk met botverlies. Een plaquette bij de ingang van het ossuarium richt het woord tot het langszoevende peloton. Voorbijganger, zij gaven hun leven opdat u vrij en gelukkig leve, luidt de boodschap.

Vier jaar geleden is het parcours verlegd, maar in de bocht bij het knekelhuis staat nog steeds een ambulance. Het peloton, met voorin Tom Boonen die even later weer de eindsprint zal winnen, glijdt echter in een lang lint voorbij de twee treurwilgen naast het monument en zet koers richting Wevelgem, langs weilanden en militaire begraafplaatsen. ‘Hij is op weg naar Wevelgem, hij is op weg naar niets’, dichtte Tom Lanoye. Maar Tom Boonen is op weg naar de Ronde van Vlaanderen.