Duurzaam in tijden van waterschaarste

Voordat ik volgende week naar de conferentie ‘Planet under Pressure’ in Londen afreis – waarover later meer – wil ik nog een blogje wijden aan een opmerkelijk risico van de overstap naar het gebruik van alternatieve energie. Op de MIT energieconferentie werd vorige week aandacht besteed aan de grote hoeveelheid water die nodig is bij

TO GO WITH AFP STORY KATELL ABIVEN (FILES) This handout picture released by Gemasolar on October 4, 2011 shows the Torresol Energy Gemasolar thermasolar plant in Fuentes de Andalucia near Sevilla, southern Spain. Gemasolar is the first commercial-scale plant to apply central tower receiver and molten salt heat storage technology. A unique thermosolar power station in Andalusia in southern Spain can shrug off cloudy days: energy stored when the sun shines lets it produce electricity even during the night. AFP PHOTO / GEMASOLAR HANDOUT RESTRICTED TO EDITORIAL USE MANDATORY CREDIT "AFP PHOTO / GEMASOLAR HANDOUT" NO MARKETING NO ADVERTISING CAMPAIGNS - DISTRIBUTED AS A SERVICE TO CLIENTS Centrale voor thermische zonne-energie in Fuentes de Andalucia (Foto AFP)

Voordat ik volgende week naar de conferentie ‘Planet under Pressure’ in Londen afreis - waarover later meer - wil ik nog een blogje wijden aan een opmerkelijk risico van de overstap naar het gebruik van alternatieve energie. Op de MIT energieconferentie werd vorige week aandacht besteed aan de grote hoeveelheid water die nodig is bij veel vormen van ‘duurzame’ energieopwekking.

Voor bijvoorbeeld geothermische energie, kernenergie en sommige vormen van zonne-energie zijn grote hoeveelheden water nodig ter koeling. Bij waterkrachtcentrales en getijdencentrales wordt de beweging van water gebruikt om energie te produceren. De deelnemers stelden zichzelf de vraag of er in de toekomst wel voldoende water is om dit soort centrales te laten draaien.

Jesse Jenkins geeft op The Energy Collective een tot de verbeelding sprekend getal: in de VS gebruikt de energiesector net zoveel koelwater als de landbouw in het land nodig heeft voor irrigatie. Nou komt het meeste koelwater natuurlijk weer gewoon een beetje warmer terug. Maar droogte of hittegolven kunnen de energievoorziening op termijn in gevaar brengen als er onvoldoende koelwater is, of als het bestaande water gewoon niet koel genoeg meer is. Dat is niet denkbeeldig, die  situatie dreigde in Nederland nog tijdens de hittegolf van 2003.

Luchtkoeling kan een alternatief zijn. Maar het probleem bij de opwekking van (thermische) zonne-energie is juist dat de meeste koeling nodig is op het moment dat de temperatuur het hoogst is, omdat juist dan de meeste energie wordt opgewekt. Een bijkomend probleem bij zonne-energie is, dat die het hoogste rendement heeft op plekken waar meestal amper water voorradig is.

De deelnemers aan de conferentie pleiten er niet voor om de alternatieve bronnen dan maar te laten varen - dat heeft weinig zin, want ook centrales op fossiele energie gebruiken veel water. Ze vinden wel dat bij het onderzoek naar en de ontwikkeling van schone(re) energie voortdurend rekening moet worden gehouden met waterverbruik.