'Neem de burger gewoon serieus'

Geen incidentenpolitiek bedrijven, maar de burger gewoon serieus nemen. Dat schrijft de Ombudsman, Alex Brenninkmeijer, in zijn jaarverslag. Vanmiddag biedt hij dat aan de Tweede Kamer aan.

De financiële crisis en de politieke instabiliteit in Den Haag zetten druk op het vertrouwen van burgers in de overheid, zegt Brenninkmeijer. „Het kabinet kan morgen vallen, de situatie in Den Haag is volstrekt onzeker.” Terwijl het kabinet juist in deze economisch zware tijden draagvlak en legitimiteit zou moeten creëren voor de heftige bezuinigingen die elke burger de komende jaren gaan treffen. „Vertrouwen speelt een centrale rol in de kredietcrisis, maar is ook relevant voor het minderheidskabinet-Rutte, dat opereert op het scherp van de snede van het politieke vertrouwen.”

Verder zouden de Kamer én het kabinet niet op elk incident moeten springen en er wetgeving over willen maken, concludeert hij. „Het is een misverstand dat burgers gelíjk willen krijgen. Ze willen vooral serieus genomen worden.”

Dat doet de overheid niet genoeg, signaleert Brenninkmeijer: „Ministers hebben de neiging te zeggen de wet bepaalt dit nu eenmaal, dus moet u het zo maar doen. Terwijl als er inhoudelijk uitleg volgt over een besluit, de burger dat vaak best begrijpt.”

Vorig jaar kreeg de Ombudsman 30.000 telefoontjes en 14.000 klachten van burgers, ongeveer net zoveel als in 2010. Het aantal klachten per instantie bleef ook ongeveer gelijk. De meeste gingen ook dit jaar weer over de Belastingdienst: bijna 2.300. De Belastingdienst heeft zich onvoldoende aangetrokken van eerdere kritiek van de Ombudsman, staat er in het rapport. „Zowel de Belastingdienst als het ministerie van Financiën kiest vaak voor een sterk juridiserende aanpak.” Over gedrag van gemeenten kwamen 2.000 klachten, over het optreden van de politie ruim 1.200. Er waren minder klachten over het UWV en Jeugdzorg.