De mode-industrie dient haar modellen beter te beschermen

De rechtszaak rond Ananda Marchildon maakt pijnlijk duidelijk hoe slecht de mode-industrie met haar modellen omgaat. Angela Willemse en Eline van Uden vinden het hoog tijd voor verandering.

De gedurfde actie van model Ananda Marchildon werpt haar vruchten af. Ze was de winnares van Holland’s Next Topmodel 2008, maar kreeg niet de beloofde contracten van modellenbureaus Elite en MTA, omdat die haar heupen te breed vonden. Marchildon stapte hierop naar de rechter. Die bepaalde twee weken geleden dat ze alsnog recht heeft op het volledige prijzengeld, van 75.000 euro.

Inmiddels heeft Marchildon een lucratief aanbod ontvangen van het onderbroekenmerk Sloggi. Zo profileert dit bedrijf zich overigens slim als partij die gezonde Hollandse billen wél waardeert.

Toch maakt de actie van Marchildon één ding pijnlijk duidelijk – tussen het showelement van tv-programma’s en de werkelijkheid van de modellenwereld gaapt een groot gat. De modellenwereld werkt niet met contracten, omdat succes afhankelijk is van het grillige oordeel van designers en de editors van modetijdschriften. Dit maakt succes totaal onvoorspelbaar.

De rechtszaak van Marchildon roept veel vragen op. Waarom is er in Nederland geen belangenvereniging voor modellen en geen cao, of een andere vorm van arbeidsregulatie? Door het ontbreken hiervan is het merendeel van de modellen in de mode-industrie jonger dan achttien jaar. Door de strenge eisen die aan het uiterlijk van modellen worden gesteld, hebben velen van hen een verstoorde relatie met voedsel en lichaamsbeweging. In een recente enquête onder 85 modellen in New York en Los Angeles zei 49 procent weleens te vasten en 31 procent zei een eetstoornis te hebben. Voor Nederland zijn geen cijfers bekend.

Er zijn wel initiatieven die veranderingen in de modewereld nastreven. In Israël is gisteren een wet aangenomen die het gebruik van graatmagere modellen in advertenties moet beperken. In de Verenigde Staten heeft de Council of Fashion Designers of America (CDFA) duidelijke richtlijnen opgesteld waaraan designers en modemerken zich moeten houden met betrekking tot modellen, zoals leeftijd en werkuren.

Deze richtlijnen worden evenwel niet altijd goed nageleefd. Tijdens de afgelopen fashionweek in New York waren minderjarige modellen nog steeds alomtegenwoordig. Zelfs bij de show van ontwerper Marc Jacobs, die nota bene lid is van het adviesorgaan van de CDFA, was dit het geval.

Wellicht moeten modellen zelf actie ondernemen om een betere arbeidspositie te verwerven. In de VS heeft voormalig model Sara Ziff het initiatief The Model Alliance gestart, dat onder meer strijdt voor betere arbeidsomstandigheden, regulering van de toegestane leeftijd en gepaste werkuren. Ziff claimt dat de onafhankelijke contractstatus van modellen de vaak jonge meisjes en jongens in een gevaarlijke positie brengt. Door ontbrekend toezicht en de afwezigheid van enige vorm van educatie door een brancheorganisatie blijven veel zaken binnen het toch al kleine, gesloten wereldje.

In Nederland hebben wij nog geen vereniging die opkomt voor onze belangen; iets waar zeker verandering in zou kunnen worden gebracht.

Angela Willemse is model, premasterstudent communicatiewetenschappen en blogger. Eline van Uden is model en researchmasterstudent genderstudies.