Eredivisie wordt beter, met dank aan de crisis

SIMON: Wat een fantastisch eredivisieseizoen!

DAVID: Nou ja, het is grappig dat er zes ploegen meedoen om de titel. Maar als het nietige AZ beter is dan Ajax en PSV, dan is er toch sprake van vreselijke nivellering?

SIMON: Nee hoor. Als AZ of Twente of Feyenoord tegenwoordig van Ajax wint, dan is dat een groot compliment voor Ajax.

DAVID: Hoezo?

SIMON: Denk eens na. Na het Bosman-arrest leefden Nederlandse clubs zo’n vijftien jaar lang in de greep van een waanidee: met buitenlandse spelers koop je succes.

DAVID: Een waanidee?

SIMON: Bijna al die buitenlanders, zelfs de allerduursten, waren slechter dan Nederlandse spelers. Goede buitenlandse voetballers gaan naar Spanje of Engeland. Als een buitenlander in de eredivisie wil spelen, dan is er iets mis met hem. Dan mist hij een been of zo.

DAVID: Vandaar de matige eredivisie.

SIMON: Alleen is de eredivisie helemaal niet zo matig meer.

DAVID: Nederlandse ploegen zijn kansloos tegen Manchester United of Valencia.

SIMON: Natuurlijk! Dat is een volstrekt onrealistische maatstaf. Maar kijk eens naar de UEFA-coëfficiënten en je ziet dat de eredivisie prima is en bovendien steeds beter wordt.

DAVID: UEFA-coëfficiënten?

SIMON: Die meten hoeveel punten teams uit elk land jaarlijks in Europese competities halen. Het Nederlandse totaal is sinds 2007 ieder jaar gestegen.

DAVID: Maar kenners als René van der Gijp klagen continu over de nivellering van de eredivisie.

SIMON: Nou, ze hebben ongelijk. De eredivisie is verbeterd dankzij een grote gelukstreffer: de economische wereldcrisis.

DAVID: O ja, dat was flink lachen.

SIMON: Wel voor het Nederlandse voetbal.

DAVID: Waarom?

SIMON: Omdat buitenlandse ploegen als Rangers en Valencia plotseling geen geld meer hadden om Nederlanders te kopen. En Nederlandse ploegen hielden noodgedwongen op met het kopen van hordes buitenlanders. En het leuke is: het eigen talent blijkt beter.

DAVID: Landen als Argentinië en Nigeria produceren toch geboren voetballers?

SIMON: Een mythe. Per hoofd van bevolking maakt Nederland de beste voetballers. Wanneer stond Nigeria voor het laatst in een WK-finale? De eredivisie bestaat nu grotendeels uit spelers uit het meest getalenteerde voetballand ter wereld.

DAVID: Ik moet zeggen, de eredivisiestadions zitten redelijk vol. De toeschouwersaantallen zijn zelfs bijna even hoog als in Frankrijk en Italië.

SIMON: Natuurlijk. De meeste Nederlandse stadions zijn aangename plekken voor gezinnen. De meeste voetbalfans zijn typische consumenten. Daarom zitten er meer toeschouwers bij Ajax of Feyenoord dan bij Roma of Juventus. En mensen gaan niet naar het stadion om topvoetbal te zien, maar omdat ze van het ritueel houden.

DAVID: Maar Ajax heeft nu een matig elftal, en de geschiedenis leert dat als Ajax geen topvoetballers produceert, het Nederlandse voetbal lijdt.

SIMON: Nu niet meer! Andere Nederlandse clubs hebben de Ajax-jeugdopleiding namelijk nageaapt. Tegenwoordig produceren AZ, Twente en Feyenoord ook topvoetballers. Luuk de Jong en Adam Maher spelen als typische Ajacieden terwijl ze er nooit hebben gevoetbald. We hebben Ajax niet meer nodig. Zo werkt het in elke industrie: de pionier wordt ingehaald.

DAVID: Hoe kwam je op deze theorie?

SIMON: Het viel me op hoe goed Feyenoord dit seizoen speelt terwijl het van de zomer zijn drie beste spelers verloor: Leroy Fer, Luc Castaignos en Georginio Wijnaldum.

DAVID: Allemaal door Feyenoord zelf opgeleid.

SIMON: En toch ging de ploeg beter voetballen, met weer andere zelf opgeleide spelers. Dat is echt interessant. Vroeger leidde Feyenoord slechts heel zelden goede voetballers op. Dit is een nieuw fenomeen.

DAVID: Nu je het zegt: het was raar dat Nederland vorige maand van Engeland won zonder ook maar één Ajacied in de selectie.

SIMON: Wat we hier zien is nivellering naar boven, niet naar beneden. De andere Nederlandse clubs hebben de Ajaxopleiding gekopieerd. Resultaat: slecht nieuws voor Ajax, goed nieuws voor de eredivisie.

Simon kuper en david winner