Van Goghs arbeiders € 2.870.000 Vijf hoogtepunten op de beurs

Duizenden kunstwerken en objecten zijn te koop op de Tefaf. Van draagbare sieraden uit de klassieke oudheid tot de meest geavanceerde videowerken. Vijf daarvan worden hier uitgelicht, omdat ze jaren niet te zien zijn geweest of wegens de bijzondere geschiedenis.

Vincent van Gogh, De aardappelwroeters, olieverf op drie vellen papier, geplakt op linnen. 39,5 x 94,5 cm.

Een van de topstukken op de Tefaf is het schilderij De aardappelwroeters van Vincent van Gogh dat de Londense kunsthandelaar Simon Dickinson te koop aanbiedt voor 3,75 miljoen dollar (2,87 miljoen euro).

Van Gogh schilderde het in augustus 1883 in Den Haag, vlak voor hij naar Drenthe vertrok. Het waren jaren van armoede, waarin de kunstenaar nauwelijks middelen had om verf te kopen en voortdurend bij zijn broer Theo om geld moest vragen. Een jaar lang had hij zich daarom vooral op tekeningen geconcentreerd. Maar op 30 juni 1883 schrijft Vincent in een brief aan Theo dat hij les is gaan geven aan een jonge kunstenaar wiens vader handelt in verf. Zo komt hij aan de materialen om De aardappelwroeters te maken.

In zijn brieven aan Theo heeft Vincent het regelmatig over het onderwerp van de aardappelrooiers. Hij heeft ze aan het werk gezien op een veld bij Loosduinen, maar ook tijdens zijn verblijf in de Waalse Borinage „waar het gedaan werd door mijnwerkers”. De knielende figuren, die met een vork de aardappelplanten uit de grond staken, hadden volgens Van Gogh „de sfeer van devotie”. Het thema van hardwerkende boeren heeft, mede door de invloed van de Franse schilder Jean-François Millet, altijd zijn interesse gehouden. Twee jaar later, in oktober 1885, schilderde Van Gogh zijn beroemde Aardappeleters.

De aardappelwroeters is afkomstig uit een particuliere Europese verzameling en was voor het laatst in 1955 op de markt, toen het bij de Amsterdamse kunsthandel Van Wisselingh voor 18.500 dollar verkocht werd. De eerste eigenaar van het schilderij was de Dordrechtse graankoopman J. Hidde Nijland (1856-1931), die een vroege verzamelaar was van Van Goghs werk. Hij verkocht het in 1937 bij een veiling in Pulchri Studio in Den Haag. In 1964 is het werk tentoongesteld in het New Yorkse Guggenheim Museum op de tentoonstelling Van Gogh and Expressionism in Modern Art.