Universiteiten schrappen 30 alfastudies

Bij de Nederlandse faculteiten Letteren en Geesteswetenschappen verdwijnen de komende jaren ongeveer dertig studies. Ze worden afgeschaft, of gaan op in grotere, algemene opleidingen. Dat blijkt uit een rondgang van deze krant.

De alfastudies staan in Nederland al jaren onder druk door bezuinigingen en stagnerende studentenaantallen. Dit jaar schreven zich 5.200 eerstejaars in bij een taal- of cultuurstudie. Dat zijn er evenveel als in 2006. Maar het aantal eerstejaars groeide in dezelfde periode met 20 procent.

Door dit kleinere marktaandeel en het verdwijnen van een speciaal voor kleine Letterenstudies bestemd overheidsbudget, beschikken veel universiteiten niet langer over de middelen en de wil om deze opleidingen zelfstandig te laten voortbestaan.

De toekomstplannen voor het hoger onderwijs van staatssecretaris Zijlstra (Onderwijs, VVD) versnellen deze ontwikkeling. In zijn vorig jaar verschenen strategische agenda voor het hoger onderwijs tot 2025 schrijft Zijlstra dat hij wil dat universiteiten zich meer profileren ten opzichte van elkaar. Niet elke instelling moet alle vakken willen geven.

Deze eis leidt er nu toe dat bijna op elke universiteit opleidingen worden geschrapt. Zo verdwijnt Roemeens van de Universiteit van Amsterdam en Portugees van de Universiteit Utrecht. Deze talen kunnen nu nergens in Nederland meer voltijds worden bestudeerd.

Zijlstra wil verder dat de universiteiten meer brede bacheloropleidingen gaan aanbieden. Uit de strategische agenda: „Voor veel studenten is de studiekeuze moeilijk, omdat zij of nog niet weten wat zij later voor beroep willen of welke studie goed aansluit op hun beroepsinteresse. Starten met een brede opleiding en binnen die opleiding steeds meer specialiseren, kan deze studenten helpen en vermindert de kans op uitval.”

De Vrije Universiteit in Amsterdam, de Rijksuniversiteit Groningen en de Universiteit Leiden geven gehoor aan de oproep van de staatssecretaris. Op deze instellingen vindt een sterke concentratie van het aantal Letterenopleidingen plaats.

Bestuurders zijn tevreden over deze ontwikkeling, maar elders in de academische wereld klinkt protest. De Universiteit Utrecht heeft brieven uit het buitenland ontvangen waarin wetenschappers hun verbazing uitspreken over het opheffen van de studie Portugees. Studenten van met opheffing of samenvoeging bedreigde studies, protesteren.

Wie vertaalt straks uit het Frans, Duits of Russisch? pagina 6

Commentaar: pagina 2