Eurocommissaris omzeilt Pools veto over klimaat

Polen vreest dat het nieuwe Europese klimaatbeleid schadelijk is voor de eigen economie. Het vindt geen gehoor bij de overige landen.

Connie Hedegaard, Europees commissaris verantwoordelijk voor klimaatbeleid, kan de Roadmap for moving to a low-carbon economy in 2050, een ‘routekaart’ voor vermindering van de CO2-uitstoot, eindelijk uitvoeren. Een meerderheid van het Europees parlement stemde daar vanmorgen mee in.

Polen wordt daarmee buitenspel gezet. Het land weigerde afgelopen vrijdag nog als enige akkoord te gaan met de routekaart in het overleg van EU-ministers van Milieu. Polen, voor ruim 90 procent van zijn energievoorziening afhankelijk van zwaar vervuilende bruinkool, vreest dat de klimaatplannen te duur worden.

In de routekaart zijn streefcijfers voor CO2-reductie opgenomen, die volgens Polen onhaalbaar zijn: 25 procent in 2020 (ten opzichte van 1990), 40 procent in 2030 en 60 procent in 2040, om uiteindelijk in 2050 de afgesproken 80 procent reductie te halen.

Bovendien moeten alle EU-landen een deel van hun enorme overschot aan emissiecertificaten inleveren, dat is ontstaan doordat in het verleden veel te royaal emissierechten zijn uitgedeeld en doordat met name in Oost-Europese landen na het communisme grote delen van de zware industrie zijn ingestort. Emissierechten zijn daardoor veel te goedkoop, slechts ongeveer 8 euro, in plaats van de 25 tot 40 euro die nodig is om bedrijven een prikkel te geven hun bedrijfsvoering aan te passen.

Polen sprak vrijdag over elk compromis een veto uit. Het liet zich niet vermurwen door financiële steun bij de transitie naar een schonere energievoorziening en door de belofte om het land te ontzien bij het uit de markt halen van oude emissierechten. „We moeten zoeken naar oplossingen die we ook echt kunnen implementeren”, zei de Poolse minister van Milieu Marcin Korolec, die weet dat die houding in eigen land electoraal niet verkeerd valt. Terwijl elektriciteitsbedrijven in Groot-Brittannië en Duitsland zich bijna verontschuldigen voor de bouw van een kolencentrale, zijn de Polen er trots op. ‘Back to black’ zeggen ze in Warschau.

Ondertussen maakt Polen daarmee in Brussel geen vrienden. „We hebben onze eigen tea party”, zeggen diplomaten, een partij die overal ‘nee’ tegen zegt. Er is begrip voor de moeilijke Poolse economische positie. Maar de Britten, voor wie de huidige plannen lang niet ver genoeg gaan, herinneren er graag aan dat het einde van de kolenindustrie in eigen land ten tijde van Margaret Thatcher niet gemakkelijk is geweest.

Het Poolse veto wordt nu met een bestuurlijke truc omzeild. De Denen, dit half jaar voorzitter van de EU, hebben de routekaart ingediend als een voorstel van het voorzitterschap. De overige 26 lidstaten konden daar hun handtekening onder zetten. Dat is door 25 landen gedaan. Zo’n brede meerderheid kan Hedegaard moeilijk negeren. Over haar voorstellen wordt straks bij meerderheid besloten. Een veto is niet mogelijk.

Pokerspel over CO2 Pagina 31