M. wraakt rechtbank

„Een eerlijk proces lijkt een luxe in Nederland”, zei kinderoppas Robert M. op de eerste dag van zijn proces. Hij verzet zich tegen het spreekrecht dat de ouders is toegekend.

Amsterdam. Robert M. had het al veel eerder willen doen, vertelde zijn advocaat Wim Anker gistermiddag aan de Amsterdamse rechtbank. Maar zijn advocaten hadden hem tot nu toe kunnen weerhouden van een wrakingsverzoek. Nu was ook voor hen de maat vol – hoewel ze „niet gaarne” wraken.

Met een hoog stemmetje en Lets accent lichtte M. het wrakingsverzoek ook zelf toe. Hij vertelde dat hij „al heel lang” berichtgeving over zedenzaken volgt. Hem viel daarbij altijd op hoe „emotioneel beladen” die zijn. „Een eerlijke rechtszaak lijkt een luxe in Nederland.”

Ook in zijn eigen zaak gaven de woordkeuze en beslissingen van de rechters hem steeds meer de indruk dat hij geen eerlijk proces zou krijgen. Toekenning van het spreekrecht aan ouders vond hij een signaal dat de rechters meer naar hun belang keken dan naar het zijne. Het riep bij hem de vraag op of „Nederland een rechtsstaat is of een ontwikkelingsland”.

In een volle rechtszaal had de rechtbank het ’s middags opnieuw gezegd. Ouders mogen spreken tijdens de rechtszaak, hoewel ze dat recht wettelijk misschien niet hebben. Maar volgens de voorzitter van de rechtbank, Bauduin, is de identiteit van „letterlijk onmondige kinderen” van „soms maar enkele weken oud”, zó vereenzelvigd met die van hun ouders dat zij namens hen kunnen spreken. Schade aan het kind, zei hij, is schade aan de ouder.

Druk gebarend, stotend met zijn vuist in de lucht, stelde Wim Anker dat de Hoge Raad in een week geleden verschenen arrest niet voor niets in „heel algemene bewoordingen” had gesteld dat niet rechters, maar de wetgever besluit over uitbreiding van het spreekrecht.

Anker was ook gevallen over uitspraken van rechter Bauduin, gedaan tijdens een formeel besloten kenningsmakingslunch met de pers, waaruit vorige week is geciteerd door Het Parool. Daarin zei Bauduin dat de rechtbank de identiteit van de kinderen wil beschermen „zodat ze niet hun hele leven deze treurnis achter zich aan hebben”. Hiermee, vonden M. en Anker, werd de schijn van partijdigheid gewekt.

Tot de wraking was de sfeer tijdens de rechtszaak redelijk ontspannen geweest. Een groot deel van de ochtend werd in beslag genomen door een beschrijving van het onderzoek. Minutieus vertelde de rechter hoe de politie had gespeurd naar de herkomst van een truitje dat een tweejarig slachtoffertje op pornobeelden droeg. In maat 86 was er maar één verkocht, in Gouda, verder kwam de politie niet.

Maar toen beeld van het misbruikte jongetje werd getoond in Opsporing verzocht belde de moeder meteen. Ze dacht direct aan de oppas die ze anderhalf jaar geleden had gehad. Toen haar zoontje begon te praten over „grote piemels en kleine piemels” had ze hem niet meer ingehuurd. Kort na haar telefoontje werd M. aangehouden.

Daarvóór nog waren grote aantallen beelden gewist in de woning van M. en Van O. in Amsterdam-West. Waarschijnlijk al tijdens de uitzending van Opsporing verzocht. Die beelden zijn later alsnog teruggevonden door het Nederlands Forensisch instituut. Het ging om de meest belastende beelden, waarop M. te zien is terwijl hij het misbruik pleegt.

Het wrakingsverzoek namens M. werd niet gesteund door het Openbaar Ministerie (OM) en ook niet door de advocaten van Richard van O. Zij vroegen zelfs om snelle voortzetting van zijn zaak. Daarmee benadrukten ze dat die toch vooral los gezien moet worden van de zaak tegen hoofdverdachte M.

Vandaag om half tien komt de wrakingskamer bijeen in een openbare zitting. De huidige rechters lieten gisteren al weten zich niet zomaar te laten wraken. Zij willen hun kant van het verhaal vertellen aan de wrakingsrechters.