Ajax gedijt bij wegebbende crisis

Trainer Frank de Boer heeft zijn kalmte nooit verloren in de overweldigende aandacht voor de Ajax-crisis. Zijn ploeg profiteert van de grilligheid van de concurrentie.

Misschien heeft het een helende werking – Johan Cruijff op enige afstand van Ajax. Sinds de huiscriticus van de Amsterdamse club zich een paar weken geleden als adviseur verbond aan het Mexicaanse Chivas Guadalajara, lijkt het voor het eerst in vele maanden rustig bij Ajax. Weg zijn de ruzies over directiebenoemingen, het kibbelen tussen commissarissen en de wekelijkse gifpijlen afgevuurd via columns.

Het resultaat mag er zijn: met vijf zeges op rij sloop de landskampioen de afgelopen weken bijna stiekem naar de top, volop profiterend van de hakkelende concurrentie en de relatieve anonimiteit waarin Ajax zelf verkeerde. Een glimlachende Frank de Boer beleefde gisteren in de Arena weer eens „een heerlijk middagje” tegen RKC Waalwijk (3-0) en mag weer hopen op een uitkomst als vorig jaar, toen de kampioensschaal na een krankzinnig competitieslot onverwacht in Amsterdam terechtkwam.

De Boer verdient alle credits. Ondanks de overweldigende stortvloed aan aandacht waaraan Ajax de afgelopen anderhalf jaar werd blootgesteld verloor hij nooit de kalmte. Zelfs toen hij vorig jaar net was aangesteld in een brandende Arena, in de competitie op grote achterstand de concurrentie, slaagde hij erin zijn selectie af te schermen voor het helse kabaal van Cruijffs revolutie. De bestuurlijke lastercampagnes, de scheldpartijen, de rechtszaken – ze bleven buiten de kleedkamer.

Het tekent de gelouterde oud-international, die jaren zelf aan de wereldtop speelde en zich niet snel van zijn stuk laat brengen. Hoe groot is het contrast met zijn collega bij PSV, Fred Rutten, die die berg aan voetbalervaring ontbeert en wekelijks in gevecht lijkt met de harde wereld.

Eerlijk is eerlijk, de wederopstanding van Ajax komt onverwacht. Na de nederlagen tegen Feyenoord en FC Utrecht, was de ploeg door de meeste kenners afgeschreven.

Maar niets is wat het lijkt in de tombola van de eredivisie. Van de andere titelkandidaten is geen club goed genoeg om wekelijks stabiel te presteren. Ajax maakte, zonder briljant te spelen, gebruik van een relatief eenvoudige reeks tegen NAC, NEC, Excelsior, Roda JC en RKC. Vijftien punten in vijf duels is zeldzaam, tegenwoordig. Alleen VVV kwam daar dit jaar bij in de buurt.

Ajax, dat de ziekenboeg langzaam ziet leegstromen, kan ook nog profiteren van de recente uitschakeling in de Europa League, door Manchester United. Geen van de titelkandidaten blijkt sterk genoeg om de zware doordeweekse Europese optredens telkens weer een goed vervolg te geven in de competitie. Gisteren liepen PSV en FC Twente zware averij op in de kampioensrace, een ronde eerder kostte het Europese avontuur AZ dure punten. Alle drie de clubs moeten deze week weer vol aan de bak om hun verblijf in de Europa League te verlengen. „Je ziet toch dat het voor Nederlandse ploegen moeilijk is om na een Europese wedstrijd in eigen land te winnen”, heeft ook De Boer gemerkt. SC Heerenveen, PSV en AZ spelen daarnaast ook nog in het KNVB-bekertoernooi.

Door die grilligheid in de prestaties van de topclubs is de eredivisie inmiddels uitgegroeid tot de spannendste van Europa. In Engeland gaat de titelstrijd tussen de twee clubs uit Manchester, in Italië zijn AC Milan en Juventus de twee kandidaten, in Duitsland gaat het tussen Dortmund en Bayern München, in Frankrijk tussen Paris St Germain en Montpellier en in Spanje wordt Real Madrid fluitend kampioen.

In Nederland zijn, negen duels voor de ontknoping, nog zeker vijf clubs in de running. Het gat tussen de nummer één en de nummer vijf bedraagt slechts vier punten. Zelfs Feyenoord, op zeven punten van AZ, is nog niet kansloos.

Een blik op het resterende programma leert dat Ajax niet het zwaarste programma van de topzes heeft, met uitwedstrijden tegen onder meer Heerenveen en FC Twente, en een thuisduel tegen PSV. Ook AZ ontvangt nog een topclub, Twente, maar wacht nog uitduels bij PSV en Feyenoord. Twente kan in eigen huis nog afrekenen met Feyenoord, Ajax en Heerenveen. Heerenveen heeft – op papier – het zwaarste programma. De ploeg wacht nog vier duels tegen clubs uit de topzes: Ajax en Feyenoord thuis, Twente en PSV uit.

Maar papier zegt niets in de eredivisie. Bespiegelingen over de zwaarte van het programma missen elke grond zolang Twente zomaar kan verliezen bij NEC. Het cliché zegt dat de kleine wedstrijden de meeste punten opleveren. Ajax weet er alles van.

Maar Johan Cruijff is nog niet klaar. In Mexico leerde hij hoe snel een stuurloos schip weer in de juiste richting kan worden geduwd – als er maar geluisterd wordt. „Daarom baal ik ook zo, dat wat bij Chivas Guadalajara binnen veertien dagen in gang is gezet, bij Ajax nu al veertien maanden duurt”, schreef hij vanochtend in zijn column, na de derde achtereenvolgende zege van Chivas.

Frank de Boer zal het met een glimlach hebben gelezen.