'Zij ervaren het als thuiskomen'

Een dag voor de presentatie van de jaarcijfers breidt ABN Amro de zakenbank uit met zeventig (voormalige) werknemers. Koopprijs: nul. „Zij kennen de weg nog naar de Gustav Mahlerlaan.”

Joop Wijn, oud-minister en tegenwoordig bestuurder van ABN Amro, zat gisteravond met elf zakenbankiers van het Britse RBS aan tafel. Overnamespecialisten, fusie-experts, aandelenmakelaars. Een bijeenkomst met warme gevoelens. Samen met 59 andere collega’s stappen de bankiers van Royal Bank of Scotland over naar ABN Amro – die andere staatsbank. „Zij ervaren het als thuiskomen”, zegt Wijn. De meesten werken op de RBS-vestiging aan de Amsterdamse Zuidas, slechts een paar honderd meter verwijderd van het hoofdkantoor van ABN Amro waar zij ooit onderdak vonden. „Zij kennen de weg nog naar de Gustav Mahlerlaan.”

De nostalgische sentimenten zijn begrijpelijk. ABN Amro werd in 2007 op een traumatische manier uiteengereten en probeert na een turbulente periode van opdelingen, samenvoegingen en een redding door de Nederlandse staat een nieuw evenwicht te vinden. De Nederlandse takken van het voormalige Fortis en ABN Amro zijn gebundeld in ABN Amro 2.0. Een consumentenbank met de focus op Nederland, met een bescheiden zakenbankafdeling. Zo bescheiden dat ABN merkt dat zij diensten niet kan leveren waar klanten om vragen, zoals advies bij een beursgang, de begeleiding van de uitgifte van een leningen en de uitvoering van effectentransacties voor rekening en risico van de klant.

ABN Amro mag van Brussel geen grote overnames plegen. In dit geval wordt er formeel niets gekocht: de overnameprijs is nul euro. Er stappen in één keer zeventig bankiers over die een nieuwe arbeidsovereenkomst tekenen met ABN Amro. Tegen welke vergoedingen wil de bank niet zeggen, maar Wijn benadrukt dat de beloningen voldoen aan alle regels, richtlijnen en codes van Brussel, Den Haag en de toezichthouders De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten.

Sinds de kredietcrisis staat het zakenbankieren in een kwaad daglicht. Dat komt vooral doordat banken met hun beleggingen en handel voor eigen rekening in de problemen kwamen, activiteiten die ver verwijderd zijn van het traditionele bankieren waarbij de bank ten dienste staat van de klant en de economie. De traditionele nutsbank stimuleert bedrijvigheid, faciliteert groei en maakt het betalingsverkeer mogelijk. Activiteiten die maatschappelijk nut hebben en daarom voor politici verdedigbaar zijn om te beschermen en zonodig te redden. Bij het zakenbankieren, waar de risico’s en beloningen doorgaans hoger zijn, is dat moeilijker te onderbouwen.

Joop Wijn benadrukt dat het hier niet gaat om risicovolle activiteiten met ingewikkelde financiële producten. ABN Amro handelt niet zelf in aandelen en zal dat in de toekomst ook niet doen. „Dit gaat om klanten die we kennen, sectoren die we snappen.” Het is een transactie die „naadloos past” in de strategie die de bank drie jaar geleden met de aandeelhouder, Nederlandse staat, afsprak.

Dat is ook de verklaring waarom ABN Amro enerzijds 2.350 banen schrapt aan aan de andere kant nu met de zakenbank uitbreidt. „Dit zijn hele andere mensen, met hele andere functies. Dit betekent op een ander terrein een versnelde invulling van onze strategie”, licht Wijn toe.

Ewout Irggang, SP-parlementariër ziet de actie met „enig ongemak” aan. „Het belangrijkste is dat nuts- en zakenbankactiviteiten organisatorisch strikt gescheiden worden, zoals de commissie-De Wit eerder adviseerde. Maar het is moeilijk om te zeggen waar de grens moet liggen.” Volgens de volksvertegenwoordiger is het begeleiden van een beursgang niet ‘traditioneel bankieren’, maar kan dat wel heel nuttig zijn voor Nederlandse bedrijven. „De SP heeft er echter problemen mee als een staatsbank groeit door activiteiten die geen aanwijsbaar maatschappelijke functie hebben. Het advies bij fusie en overnames vind ik bijvoorbeeld een ander verhaal.” Maar de Tweede Kamer zal grosso modo geen grote bezwaren hebben tegen de jongste actie van ABN Amro. „Zolang de bank in handen van de staat is, is het sowieso geen probleem”, zegt Ed Groot van de PvdA vanochtend.

RBS, dat ook gered moest worden door de Britse overheid, besloot eerder het zakenbankieren volledig te staken. Topman Stephen Lester noemde de zakenbank eerder „de grootste tijdbom in de geschiedenis van RBS”. Koopt ABN Amro nu een bommetje? Joop Wijn: „Nee, dit is een goed draaiend onderdeel met een gematigd risicoprofiel. Wij zijn ons zeer bewust van de publieke opinie, zeer bewust. Dit gaat echt om het uitbreiden van dienstverlening aan de klant. Onze klanten hebben hier behoefte aan, het maakt onze bank sterker.”