CDA-prominenten willen nieuw congres over regeringsdeelname

Archieffoto van CDA-prominent Ab Klink uit 2009, toen hij nog minister van Volksgezondheid was. Foto NRC / Roel Rozenburg

CDA-leden zouden zich over regeringsdeelname moeten uitspreken als er in het Catshuis een akkoord wordt gesloten met belangrijke aanpassingen van het regeer- en gedoogakkoord. Dat zeggen enkele prominente CDA’ers vandaag in NRC Handelsblad. Het formatiecongres van oktober 2010 zou een vervolg moeten krijgen, vinden zij.

“Je kunt er op twee manieren tegenaan kijken”, zegt oud-minister Ab Klink:

“Er is afgesproken dat forse overschrijdingen van het begrotingstekort moeten worden weggewerkt, dus valt dit binnen het regeerakkoord. Maar nu wordt het totale akkoord herzien, dan is het consistent om het opnieuw aan de leden voor te leggen.”

Oud-senator Rob van de Beeten betoogt ook dat een formatiecongres in de rede ligt. Van de Beeten:

“Ik vind dat de partij zich opnieuw mag uitspreken. Want na anderhalf jaar is wel gebleken dat die geweldige zet van Verhagen een blunder is geweest.”

Regeer- en gedoogakkoord zijn ‘opengebroken’

In oktober 2010 hield het CDA een emotioneel congres over de vraag of de partij politieke samenwerking met de PVV moest aangaan. Waarnemend partijvoorzitter Henk Bleker had enkele maanden eerder tot dit congres besloten om de onrust binnen de partij in te dammen. Hij en onderhandelaar Maxime Verhagen riepen de leden op het inhoudelijke akkoord af te wachten alvorens zich uit te spreken. Van de 5.000 aanwezige leden kregen zij toen van tweederde steun.

Nu vinden sommige CDA’ers dat een nieuw congres nodig is omdat het regeer- en gedoogakkoord in feite opengebroken wordt. Bijvoorbeeld bezuinigingen op ontwikkelingssamenwerking, op de sociale zekerheid en op de publieke omroep liggen gevoelig in het CDA. Geert Wilders raakte maandag, bij de start van de onderhandelingen in het Catshuis, een open zenuw in de partij toen hij stelde dat ook aanscherping van het asiel- en immigratiebeleid op tafel komt.

‘Nieuw congres logisch, maar niet verstandig’

De partijtop is niet voor een nieuw congres. Volgens de woordvoerder van partijvoorzitter Ruth Peetoom is destijds de principiële vraag over samenwerking met de PVV al beantwoord. Andere CDA’ers zeggen op achtergrondbasis dat een nieuw congres eigenlijk logisch zou zijn, maar dat het niet verstandig is. Dan komt opnieuw verdeeldheid en onrust aan de oppervlakte.

Dat de onderhandelingen in het Catshuis gevoelig liggen blijkt ook uit een opinieartikel dat partijbestuurslid Arjan Kaaks samen met CNV-bestuurder Willem Jelle Berg dinsdag in NRC Handelsblad publiceerde. Zij betoogden in het artikel dat dit kabinet te weinig structurele hervormingen tot stand heeft gebracht. “Nederland is toe aan het doorhakken van knopen. Wij geloven evenwel niet dat jullie dit gedaan zullen krijgen met deze gedoogconstructie”, schrijven Kaaks en Berg.

Lees vanmiddag meer in NRC Handelsblad (digitale editie).