Zompige blubber

Op internet zijn er voor mij een paar risicovolle handelingen: het zoeken naar openingsliedjes van oude kindertelevisieprogramma’s bijvoorbeeld, of door fotoalbums bladeren van mislukte plastische chirurgie bij beroemde mensen. Maar het bekijken van lijsten met reacties hoort er zeker bij: dat is een van die moerassen waar ik langzaam ingezogen kan worden. Nieuwsgierig inspecteer je het eerste bericht van de lange reeks – een voorzichtige stap van de oever naar daar waar de grond drassig wordt, en voor je het weet ben je honderd reacties verder en omhult de zompige, bewegingsbelemmerende blubber je hele lichaam.

Een lijst met reacties op internet heeft altijd iets fascinerends, wat het onderwerp van het filmpje/artikel/programma ook mag zijn. Dat heeft alles te maken met het surrealistische gevoel dat zich aandient, zo ergens rond reactie vierentachtig: wie zíjn dit? Deze mensen, die vijf minuten nodig hebben om te roepen dat ‘de schrijver van het artikel met zijn neus als een overrijpe aubergine in een haag van messen mag lopen nadat hij klaar is met Hitler pijpen, en de wereld trouwens naar de klote gaat door de Chinezen die samenspannen met Bilderberg’? Ik kan het niet helpen: zulke reacties zijn een soort zak bolognesechips – je blijft er maar van eten en daarna voel je je lichtelijk onwel.

Het bestaan van de maniakale internettrol, een persoon die alles zal aangrijpen om een discussie te ontregelen, chaos te veroorzaken of mensen nog meer op te fokken, is haast niemand meer onbekend. Juist daarom is het fenomeen waar ik een paar dagen geleden op een Amerikaanse site over las, zo onbegrijpelijk. Het idee is ‘Pretty or Ugly’, en het bestaat uit jonge meisjes die filmpjes posten op YouTube waarin ze de kijkers vragen om te oordelen: ben ik mooi of lelijk? De filmpjes die ik bekeek, zijn schrijnend: een meisje van rond de dertien met een pluizige koalamuts op vertelt hoe mensen haar steeds lelijk noemen en laat vervolgens een aantal foto's van zichzelf zien (‘dit ben ik, in de badkamer’, ‘dit ben ik, je kan mijn mooie sokken zien’), eindigend met die vraag: wat vinden jullie? Op andere filmpjes meisjes van 11, 12 met hetzelfde verhaal: mensen vinden me lelijk, volgens mijn vriendinnen ben ik knap – nu wil ik het weten. Keur me. Ik kan er tegen, heus.

Het resultaat zal geen verrassing zijn: de lijst met reacties gaat pagina’s achter elkaar door – en ditmaal las ik niet graag verder. Natuurlijk, er wordt gezegd hoe knap ze zijn, er wordt gezegd dat alleen innerlijke schoonheid telt – en er wordt ook een hoop gezegd over ‘aandachtshoeren’, ‘ik wil je om de hals vallen, met een strop’ en ‘maak het dood voordat het eieren gaat leggen’. Onzekerheid is van alle tijden, maar je geruststelling in handen leggen van internet – wat een verschrikkelijk slecht idee. Hopelijk is over een paar jaar iedereen bekend met de gebruiksaanwijzing van de internettrol: slechts ter vermaak naar luisteren – nooit als raadgever.

Sinds deze week wisselen Renske de Greef en Marcel van Roosmalen elkaar dagelijks af als columnisten op deze plek