Justitie komt met ‘polikliniek’ voor snelle straffen

Criminaliteit als diefstal, vernieling en mishandeling zullen vanaf eind volgend jaar zoveel mogelijk binnen 24 uur door de officier van justitie worden gestraft. Foto NRC / Vincent Mentzel

Plegers van veelvoorkomende criminaliteit als diefstal, vernieling en mishandeling zullen vanaf eind volgend jaar zoveel mogelijk binnen 24 uur door de officier van justitie worden gestraft. Het Openbaar Ministerie opent ‘justitiële poliklinieken’ die zeven dagen in de week 16 uur per dag open zijn, schrijft NRC Handelsblad vanmiddag.

“Het aantal strafzaken dat aan de rechter wordt voorgelegd zal met de helft verminderen”, zegt procureur-generaal Marc van Nimwegen vandaag in een interview met NRC Handelsblad.

Deze zogeheten ZSM-aanpak (zo snel mogelijk) is een van de antwoorden van justitie op de problemen in de ‘strafrechtketen’ (politie, OM, rechtbanken en instanties die toezien op strafuitvoering). Over die problemen heeft de Algemene Rekenkamer gisteren een kritisch rapport uitgebracht. Volgens de Rekenkamer heeft het ministerie van Justitie te weinig overzicht. Daardoor blijven zaken op de plank liggen, zitten mensen hun straf niet uit en gebeurt er soms ten onrechte niets met aangiftes.

De gangbare werkwijze bij het Openbaar Ministerie is dat de aanklagers processen-verbaal krijgen van de politie. Instanties als de reclassering of de advocaat brengen stukken in en pas vele maanden na het delict beslist justitie wat er met een verdachte gebeurt. De officier kan een zaak seponeren wegens gebrek aan bewijs, de verdachte een transactie of taakstraf aanbieden of, omdat de zaak gecompliceerd is, dagvaarden om voor de rechter te verschijnen.

Meer op maat gereageerd

Volgens de nieuwe ZSM-methode moet er meer op maat worden gereageerd, met veel aandacht voor het slachtoffer. Van Nimwegen zegt dat het werk voor de officier van justitie met de nieuwe methode aangenamer wordt.

“Die ziet direct de betekenis ervan. Door de rechtstreekse confrontatie met de gewone werkelijkheid zal hij zich meer betrokken voelen bij de frustraties van burgers en slachtoffers.”

Ook de slachtoffers zijn beter af, meent regiodirecteur Swanet Woldhuis van Slachtofferhulp Nederland.

“De gedupeerden van een delict zijn er ontzettend gelukkig mee dat we hen benaderen om schade vast te stellen en informatie uit te wisselen over het strafproces. Soms vergoedt de dader de schade binnen een dag. Het idee verdwijnt dat er toch niets wordt gedaan tegen criminaliteit, en dat vergroot het gevoel van veiligheid.”

Lees het volledige interview met procureur-generaal Marc van Nimwegen vanmiddag in NRC Handelsblad. Of lees het artikel vanaf 15.00 uur in de digitale editie (alleen voor abonnees).