Koester uw verveling

Illustraties Paul Steenhuis

Volgens marktbureau GfK hebben 5,5 miljoen Nederlanders een smartphone en 1,7 miljoen mensen een tablet. Zit u daar tussen? Dan bent u vierentwintig uur per dag bereikbaar: via mail, sms, whatsapp, ping, twitter, facebook en o ja, de telefoon. Al snel kent uw leven dan geen verloren moment meer. In de rij, langs de lijn, achter uw bureau; de smartphone is altijd binnen handbereik. Dat kan enigszins overweldigend zijn. Dus: Hoe om te gaan met die 24/7 bereikbaarheid?

1 Bereikbaarheid is verslavend. Kijk in de trein om u heen en u ziet vrijwel elke reiziger gebiologeerd naar het schermpje van de smartphone staren. Waarom is dat apparaatje zo verslavend, vroegen vier Finse onderzoekers zich af. Verveling, luidde het antwoord. Hun respondenten checkten bij de eerste tekenen van verveling de telefoon, gemiddeld 30 seconden. Want dat biedt erkenning op afroep (Oulasvirta, Rattenbury, Ma & Raita, 2012). Ieder nieuw berichtje geeft ons een lekker gevoel: iemand denkt aan ons. Aandacht is de beloning voor het checken en natuurlijk heeft dat een verslavende werking. Zodra u zich daar bewust van bent, kunt u de automatische greep naar de smartphone beter plaatsen. Vraag uzelf: ‘Ben ik echt iets van plan op mijn telefoon, of pak ik dat ding uit verveling?’

2 Neem de regie. U bent de baas, de mensen die contact met u zoeken niet. Neem daarom de regie en begin de dag nooit met e-mail. Uw inbox is niets anders dan een ‘to do list’ waar andere mensen op kunnen schrijven. Wie eerst zijn mail leest en dan bepaald wat er die dag moet gebeuren, leeft naar andermans grillen. Pak dus voordat u mail, twitter of facebook opent een post-it en schrijf drie dingen op die de dag tot een succes zouden maken. Werk het lijstje af, en open dan pas die gecrowdsourcde to do list.

3 Geef geen antwoord. Dat u zich bewust bent van uw bereikbaarheidsjunkieschap, betekent niet dat uw familie, vrienden en collega’s dat ook zijn. En dus wordt u voor het minste of geringste bestookt met berichtjes. Vroeger was het asociaal om correspondentie te negeren, tegenwoordig is het geoorloofd. Anders hebben we een dagtaak aan reageren. De beste trainingsmethode om uw relaties er toe te bewegen meer gedoseerd te communiceren, is alleen reageren op berichtjes die uw aandacht verdienen. En als u daarop wordt aangesproken, legt u gewoon uit dat het aantal mailtjes simpelweg niet meer te beheersen is. Er zijn heel weinig mensen over die zich in dat probleem niét herkennen.

4 Zet de telefoon uit. Het onding kan u elk moment uit een intiem etentje, goed boek of pittig beleidsstuk halen. Weg concentratie, weg aandacht. Maar uitzetten lijkt zo’n grote stap. Wat als een collega in een noodsituatie mij niet kan bereiken? Wat als mijn kind zichzelf heeft buitengesloten? Die angst zorgt ervoor dat we elk mooi moment bloot stellen aan een brute telefonische onderbreking. En dat terwijl we decennia lang zonder al te veel problemen slecht bereikbaar waren. Leer uzelf die angst te beheersen door tijdens momenten die u zeer dierbaar zijn de telefoon op stil te zetten. Echt stil, dus ook zonder trilfunctie. Bijvoorbeeld tijdens een toneelstuk. Hoe u het ook wendt of keert, een trillende broekzak brengt u tijdens een sleutelscène toch even van uw apropos. Voer het aantal momenten dat uw telefoon op stil staat vervolgens gestaag op en geniet van het vermogen om ergens met de volle aandacht bij te zijn.

5 Koester verveling. Peter Bregman, een blogger van de Harvard Business Review, was dolgelukkig met zijn iPad. E-mailen, artikelen schrijven, z’n favoriete serie en het nieuws kijken – alles deed hij ermee. Bregman vond de iPad zó goed, dat hij het apparaat terugbracht. Hij verveelde zich namelijk nooit meer. En dat was voor hem een probleem: „Mijn beste ideeën komen wanneer ik niet productief ben. Voor je het weet, denk je niet meer na. Dan kijk je wel je favoriete series in bed, maar kom je niet meer met goede ideeën.” Leer van Bregman en durf te vervelen. Dan kan u daarna via de smartphone laten weten hoe het was.