‘Scheiden als truc om restschuld op huis te ontlopen’

Getrouwde of samenwonende stellen kunnen met een truc de restschuld op hun huis ontlopen. Als ze zogenaamd scheiden en beiden de hypotheek niet zelfstandig kunnen betalen, vangt de Nationale Hypotheek Garantie de restschuld op. Dat meldt NRC Handelsblad vanmiddag.

Wim van der Kleijn beschrijft de truc uit makelaarskringen in zijn boek Eigen huis in de crisis dat binnenkort verschijnt. Het is mogelijk dat steeds meer stellen de truc gebruiken. Het aantal gescheiden koppels dat een beroep op de NHG doet, is de laatste jaren sterk gestegen, terwijl het aantal echtscheidingen stabiel bleef, zo blijkt uit onderzoek van deze krant. Tussen 2006 en 2011 steeg het aandeel claims bij de NHG op basis van scheiding van 20 procent naar 50 procent. Het aandeel werklozen dat een beroep op de NHG deed, bleef in deze crisisjaren gelijk. Het percentage wanbetalers daalde zelfs.

De NHG wordt verstrekt door het Waarborgfonds Eigen Woningen en geldt voor koophuizen tot 350.000 euro. Kopers verzekeren zich tegen een restschuld bij gedwongen verkoop door eenmalig 0,7 procent van de koopsom te storten in het waarborgfonds (vermogen 730 miljoen). Een gat in je hand telt niet; claimen kan alleen wegens betalingsproblemen door scheiding, overlijden van een partner, werkloosheid of arbeidsongeschiktheid.

Aantal schadeclaims stijgt: vorig jaar ruim 37 miljoen uitgekeerd

Het aantal schadeclaims is de laatste jaren sterk gestegen. In 2010 werd in circa 1.130 vergoedingen voor een totaalbedrag van 37,3 miljoen euro uitgekeerd. Dit jaar is tot nu toe de helft van de schadevergoedingen naar scheidingsgevallen gegaan.

De truc is simpel voor samenwonenden: een van de twee moet zich uitschrijven op het woonadres. Getrouwde stellen of koppels met een geregistreerd partnerschap moeten wel formeel scheiden. Makelaars zouden weer wat verdienen met de taxatie die nodig is voor de verkoop.

Demografisch is de toename van het aantal scheidingen met NHG lastig te verklaren. Het aantal huwelijken en partnerschappen dat strandt, ligt al enkele jaren rond de 32.000. In de leeftijdscategorie van NHG-kopers (gemiddeld 32 jaar) daalde het aantal scheidingen iets. Het aantal samenwonenden dat uit elkaar gaat stijgt wel, maar wordt niet geteld, zegt het CBS. Algemeen wordt er eerder minder dan meer gescheiden in slechte economische tijden omdat scheiden geld kost.

‘Geen fraude, maar gevolg van daling huizenprijzen’

Directeur Karel Schiffer van de stichting Waarborgfonds Eigen Woningen ontkent dat er sprake is van fraude. Hij zegt dat de toename “puur en alleen” een gevolg is van de daling van de huizenprijzen. Peter Boelhouwer, hoogleraar huisvestingssystemen aan de TU Delft, is het daar niet mee eens. “Dat verklaart niet de relatieve stijging van alleen het aantal echtscheidingen met NHG”, zegt hij.

Alle schadeclaims op basis van (echt)scheiding worden sinds 2010 wel extra gecontroleerd. Ook worden steekproeven gehouden om te kijken of mensen na hun ‘scheiding’ niet weer zijn gaan samenwonen.

    • Eppo König