Palestijn hongert tegen detentie

Israël houdt ruim 300 Palestijnen gevangen onder ‘administratieve detentie’. Zo hoeft er geen proces gevoerd te worden. Eén van hen houdt uit protest een hongerstaking.

Zijn naam zingt in crescendo rond in de Palestijnse dorpen in de Gazastrook en op de Westelijke Jordaanoever, bij demonstraties in Tel Aviv, Londen en Washington, op twitter en op politieke blogs. Khader Adnan, een 33-jarige Palestijnse bakker en student economie, is op sterven na dood. Deze zaterdag is de 63ste dag van zijn hongerstaking.

Adnan stopte op 18 december met eten, een dag nadat hij door Israëlische troepen uit zijn huis op de door Israël bezette Westoever was gehaald. In twee maanden tijd verloor hij 35 kilo. Een dokter die Adnan dinsdag bezocht in het ziekenhuis waar hij wordt vastgehouden waarschuwde dat organen elk moment kunnen uitvallen, zijn immuunsysteem stopt met functioneren, een hartaanval aanstaande is. De dood treedt bij de meeste hongerstakers in tussen 55 en 75 dagen.

De hongerstaking begon Adnan als protest tegen zijn behandeling door de Israëlische autoriteiten. Tijdens zijn ondervraging zou hij zijn geslagen, geschopt, vernederd en bedreigd. Het zijn veelgehoorde klachten van Palestijnse gevangenen.

Nadat de Israëlische autoriteiten op 8 januari hadden bepaald dat hij vier maanden zou worden vastgehouden onder ‘administratieve detentie’, werd zijn hongerstaking vooral een aanklacht tegen dit specifieke fenomeen. Ruim 300 Palestijnen zitten vast als ‘administratieve gevangenen’, sommigen al jaren.

De administratieve detentie is een Israëlische maatregel waaronder gevangenen in theorie eindeloos vastgehouden kunnen worden, zonder dat er een aanklacht tegen ze is ingediend, zonder dat er een proces wordt voorbereid, zonder te weten waarvan ze worden verdacht, zonder bewijsstukken te zien. Zo wordt Adnan vastgehouden op grond van „geheim bewijs” dat volgens de Israëlische autoriteiten om veiligheidsredenen niet openbaar kan worden gemaakt. Het leger zegt alleen dat Adnan is gearresteerd „voor activiteiten die de regionale veiligheid bedreigen”.

In een reactie op de hongerstaking van Adnan „herhaalt de Europese Unie al lang bestaande zorgen over het intensieve gebruik door Israël van administratieve detentie zonder formele aanklacht”. Volgens Amnesty International „schendt deze praktijk het recht op een eerlijk proces dat wordt gegarandeerd door het internationaal recht waaraan Israël gehouden is”. De mensenrechtenorganisatie roept de Israëlische autoriteiten op Adnan vrij te laten of hem aanklagen.

Volgens zijn vrouw is Adnan sinds 1999 negen maal gearresteerd. Eerder zou hij zijn veroordeeld door militaire tribunalen omdat hij optrad als woordvoerder van Islamitische Jihad, die verantwoordelijk is voor aanslagen op Israëliërs en verboden is. Maar omdat Adnan nu niet weet waarvan hij wordt verdacht, kan hij zich ook niet verweren, aldus zijn advocaat. Een rechter die wél „geheim materiaal” van de Israëlische autoriteiten mocht inzien, oordeelde maandag dat de beslissing Adnan vast te houden „evenwichtig” was en dat een hongerstaking hier niets aan af deed.