Rotterdam staat voor 320 miljoen garant voor Vestia

De gemeente Rotterdam staat voor 320 miljoen euro garant voor de noodlijdende woningcorporatie Vestia. Als het zover komt dat Rotterdam dit bedrag moet uitlenen, is de schade voor Rotterdam 3,2 miljoen euro aan gemiste rente per jaar. Verder heeft Vestia in de toekomst minder geld om te investeren in achterstandswijken.

Dat blijkt uit een brief van het college van burgemeester en wethouders aan de gemeenteraad die vandaag openbaar is gemaakt.

Ook Den Haag staat voor miljoenen garant

Ook het college van b en w van Den Haag heeft de raad gisteren schriftelijk geïnformeerd, maar noemt geen bedragen “om het bedrijfsbelang van Vestia niet onnodig te schaden”. Den Haag staat eveneens voor vele miljoenen garant, maar minder dan Rotterdam, omdat Vestia in Den Haag minder vastgoed heeft.

Vestia, de grootste woningcorporatie van Nederland met 79.000 huurhuizen, is in nood geraakt door in 2010 op grote schaal derivaten (verzekeringen tegen renteschommelingen op leningen) te kopen. De corporatie gokte erop dat de rente op zijn laagste punt stond en dacht goedkoop uit te zijn. Op voorhand kocht Vestia derivaten voor toekomstige leningen om de huizenbouw in de komende twintig jaar mee te financieren. In één jaar tijd verdubbelde het derivatenpakket in omvang tot circa 10 miljard euro.

Inmiddels heeft Vestia al 1,6 miljard bijgestort

Toen de rente – tegen Vestia’s verwachting in – toch daalde, eisten de banken meer onderpand. Inmiddels heeft Vestia circa 1,6 miljard euro moeten bijstorten. Het gaat om tijdelijke garanties die terugvloeien als de rente weer stijgt tot op het niveau in het derivatencontract.

Financieel risico voor gemeenten ‘theoretisch’

Rotterdam en Den Haag beschrijven hun risico “in dit stadium” als “theoretisch”. Met borgstelling van het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) heeft Vestia de bijstortingen tot nu toe kunnen lenen op de kapitaalmarkt. Als dat niet meer lukt, is er een getrapte procedure. Allereerst kan het WSW bijspringen met het eigen vermogen van 470 miljoen euro. Als dit niet voldoende is, kunnen de landelijke woningcorporaties gezamenlijk 3,3 miljard euro bijdragen. Is dit niet toereikend, dan staan het Rijk en de gemeenten ieder voor 50 procent borg. Rotterdam en Den Haag staan meer garant dan andere gemeenten omdat Vestia hier meer vastgoed heeft.

De problemen van Vestia zouden kunnen verergeren als de rente opnieuw flink daalt of langdurig laag staat, zoals in Japan. Indien Rotterdam en Den Haag dan een renteloze lening aan het WSW moeten verstrekken, is het onduidelijk wanneer het geld terugkomt.

Steden overleggen met Vestia over toekomstige projecten

De beide steden zijn momenteel in overleg met Vestia over de haalbaarheid van toekomstige bouwprojecten. In Rotterdam gaat het onder meer over de bouw van vier scholen en een sporthal met zwembad in de Afrikaanderwijk in Rotterdam-Zuid.

    • Eppo König