Nederland weer in recessie - krimp groter dan verwacht

De Nederlandse economie bevindt zich weer in een recessie. Foto NRC / Arjan de Jongh

Nederland bevindt zich weer in een recessie. En die recessie is dieper dan verwacht. Dat blijkt uit vandaag gepubliceerde cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De Nederlandse economie kromp in het vierde kwartaal van 2011 0,7 procent ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder.

Omdat er in het derde kwartaal van 2011 ook al sprake was van economische krimp (0,4) is er officieel sprake van een recessie - twee kwartalen van krimp achter elkaar. In 2009 was Nederland ook al in recessie.

Economieredacteur Melle Garschagen zegt dat de recessie niet onverwacht komt, maar dat hij dieper is dan verwacht.

“Er was voor het vierde kwartaal een vrij milde krimp verwacht, net zo groot ongeveer als in het derde kwartaal, zo’n 0.4 procent. Dat blijkt nu dus 0.7 procent te zijn. Dat is flink.”

De Nederlandse economie groeide over heel 2011 overigens nog wel met 1,2 procent, maar dat is uitsluitend te danken aan de groei in de eerste twee kwartalen van het jaar.

Krimp grotendeels te wijten aan daling consumptie

Het CBS schrijft op zijn website:

“De krimp in het vierde kwartaal is grotendeels toe te schrijven aan een verdere daling van de consumptie door huishoudens. Maar ook een krimp van de overheidsconsumptie en de uitvoer van Nederlandse producten droegen eraan bij. Hiertegenover stond dat de investeringen nog groeiden, zij het in een lager tempo dan in de voorafgaande kwartalen.”

De consumptie door huishoudens was in het vierde kwartaal 1,8 procent lager dan een jaar eerder. Door het zachte weer verstookten huishoudens veel minder gas. Ook schaften zij minder meubelen en auto’s aan.

De consumptie door de overheid kromp in het vierde kwartaal met 0,2 procent. In het derde kwartaal was de overheidsconsumptie nog gelijk aan die van een jaar eerder. De afname in het vierde kwartaal hangt samen met een vermindering van het aantal banen bij het openbaar bestuur en andere bezuinigingen.

Wel 36.000 extra banen in 2011

Klein lichtpuntje is wel dat er in 2011 wel 36.000 banen bij zijn gekomen. Maar dat is meer een doekje voor het bloeden. Het CBS schrijft:

“Het aantal banen van werknemers was in het vierde kwartaal 31 duizend hoger dan een jaar eerder. De stijging zat met name bij de handel, vervoer en horeca, alsmede bij de zakelijke dienstverlening en de zorg. Bij de overheid daalde het aantal banen met 14 duizend. Ten opzichte van het voorafgaande kwartaal steeg het totaal aantal banen met 19 duizend. Gemiddeld over heel 2011 waren er 36 duizend banen meer dan in 2010. Het aantal banen van werknemers lag daarmee echter nog altijd 66 duizend lager dan in 2008.”

Frankrijk doet het beter dan verwacht, krimp in Duitsland

Ook Frankrijk en Duitsland publiceren vandaag de groeicijfers. De Franse economie heeft het duidelijk wat beter gedaan dan werd verwacht en is in het laatste kwartaal van vorig jaar gegroeid met 0,2 procent.

Duitsland maakte een paar weken geleden al bekend dat zijn economie ongeveer met een kwart procent zou zijn gekrompen het vierde kwartaal. Dat is nu gecorrigeerd tot een teruggang met 0,2 procent. In het derde kwartaal groeide de Duitse economie nog met 0,6 procent.

Duitsland is dus in tegenstelling tot Nederland nog niet in recessie. Praktisch geen van de eurolanden is dat volgens economieredacteur Garschagen.

“Nederland is samen met België, Griekenland en Portugal het enige land binnen de eurozone dat in recessie is. En dat is natuurlijk geen prettig rijtje om tussen te staan.”

Toch was het vierde kwartaal ook voor veel andere Europese landen bepaald geen goede economische periode. Over de hele eurozone bedroeg de krimp de laatste drie maanden van 2011 0,3 procent.

    • Niels Posthumus