Moderne misdaadseries: vrouwen met handicaps

Eerlijk gezegd verwacht ik niet dat heel veel Nederlanders bereid zullen zijn om voor 15 euro per maand een digitaal abonnement te nemen op Home Box Office (HBO), zoals kabelmaatschappij Ziggo het nu aanbiedt. Je kunt voor dat forse bedrag toch nog alleen naar series kijken op het moment dat ze worden uitgezonden en wij zijn al gewend aan een breed en ongecensureerd pakket aan zenders zonder extra kosten. Speciale series kopen we wel op dvd.

Dit seizoen verwent de publieke omroep ons gratis met veel recente buitenlandse fictieseries van hoge kwaliteit. Zaterdag begon de KRO bijvoorbeeld met de vierdelige BBC-serie The Silence (2010), waarvan elke aflevering ook een week lang gratis online staat. Mis het niet, want het is een bijzondere serie, ook al wordt hij aangekondigd in de rubriek ‘detectives’.

Dan denk je toch in eerste instantie aan een herhaling van Inspector Morse tegenover een voetbalwedstrijd, of de clichés van Flikken Maastricht (TROS) dan wel Moordvrouw (RTL4).

Eerder past The Silence in de reeks succesvolle Scandinavische speurdersseries, zoals de verfilming van de Millennium-bestsellers van Stieg Larsson of het Deense The Killing. Die hebben een geobsedeerde vrouw als hoofdpersoon gemeen, evenals een meer dan gemiddelde aandacht voor het niet zo heel erg aantrekkelijke dagelijks leven. Ik vind de waardering voor het moderne Scandinavische thrillerrealisme een beetje overdreven, maar wel een interessant fenomeen. The Silence heeft ook al die eigenschappen, maar is beter geschreven, geacteerd en geregisseerd.

De vrouwelijke hoofdpersoon heeft dit keer niet het syndroom van Asperger of een IJslandse trui, maar van een 18-jarige dove, die door een cochleair implantaat net begint te horen. Amelia (gespeeld door de dove actrice Genevieve Barr) is een opstandige puber, die zich ook heftig verzet tegen al die geluiden die haar stilte komen doorbreken. Iedereen behalve haar vader vindt dat ze moet ophouden met gebarentaal.

Toevallig is ze getuige van een moord, die haar oom, een politie-inspecteur in Bristol, probeert op te lossen. Maar ze heeft helemaal geen zin om erover te praten. Wel helpt ze met liplezen van mensen op bewakingscamerabeelden.

Het knappe van The Silence zit in de gelaagdheid van het originele scenario van de Australische Fiona Seres. Ze wordt niet eens genoemd in de credits, evenmin als de Ierse regisseur Dearbhla Walsh, die eerder een Emmy won voor Little Dorrit . Allemaal vrouwen, niet toevallig ook de belangrijkste doelgroep voor televisiefictie over misdaad. Het gaat om de beleving, niet om de moord, zoals het in Homeland (VPRO) draait om de al dan niet vertekende waarnemingen van CIA-vrouw Carrie (Claire Danes).

    • Hans Beerekamp