Aanstekelijk vertolker van chansons in het Fries

Hessel van der Wal maakte in de jaren 70 naam met cabaretgroep Honoloeloe. Solo wist hij overtuigend Brel te vertalen naar het Fries.

Zijn actieradius was niet groot; al sinds vele jaren trad Hessel van der Wal zelden meer op buiten zijn geliefde Friesland. Maar hij was in de jaren zeventig wel het middelpunt van de links-geëngageerde cabaretgroep Honoloeloe en maakte op latere leeftijd een paar cd’s waarop het idioom van het Franse chanson als vanzelfsprekend samenging met de sfeer van het Friese land. Dit weekeinde is hij aan longkanker overleden. Hij was 73 jaar.

Hessel van der Wal studeerde tandheelkunde en werkte als omroeper bij de Regionale Omroep Noord, maar koos eind jaren zestig voor het cabaret – aanvankelijk in soloprogramma’s die in de kritieken niet meer dan welwillend werden ontvangen. Zijn beste tijd kwam in de jaren zeventig, toen hij samen met kleinkunstenaar Rob van de Meeberg en pianist Henk Alkema het satirisch getinte cabarettrio Honoloeloe vormde – destijds in deze krant geprezen als „een professioneel werkende en vaak boeiende groep” waarin „de aanstekelijke houterigheid van Hessel” uitmuntend werd uitgebuit. Maar toen het cabaret in de jaren tachtig een vrijblijvender vermaaksvorm werd, verdween Honoloeloe. Van der Wal ging alleen verder, onder de typerende programmatitel Tsjin better witten yn (Tegen beter weten in).

Na een jarenlange ziekte keerde hij een jaar of tien geleden terug met nieuw repertoire over drank, liefde, het dorp van zijn kindertijd en zijn eigen kleine, persoonlijke wereld in de omstreken van oorden als Oldeboorn, Kubaard, Mantgum en Weidum, waar de koeien volgens een van zijn liedjes met de kont naar de wind staan. In de nadagen van zijn carrière, naar eigen zeggen „ruim zestig al”, wilde hij daarmee nog graag een belangstellend publiek vinden, zei hij toen in de Leeuwarder Courant: „Want vergrijzing betekent geen kleurloosheid.” Met frisse weemoed heette zijn laatste liedjesprogramma, waarin hij ook liet horen dat Jacques Brel zich heel goed in het Fries laat zingen zonder aan verstaanbaarheid in te boeten.

    • Henk van Gelder