Wielerbond laat weer groot kampioen vallen

UCI heeft Alberto Contador hard aangepakt. Naast een tweejarige schorsing krijgt hij een boete van 2,5 miljoen. Ook dreigt zijn ploeg de startlicentie te verliezen.

Bij de Duitse tafeltennisser Dimitrij Ovtcharov werden in 2010 net als bij wielrenner Alberto Contador minieme sporen van het verboden middel clenbuterol gevonden. „Vervuild vlees”, gaven beiden als oorzaak voor hun positieve dopingtest. Ovtcharov werd uiteindelijk door het wereldantidopingagentschap WADA vrijgesproken, tot vreugde van zijn ‘eigen’ internationale tafeltennisfederatie. Hij won afgelopen weekeinde in het Franse Villeurbanne het prestigieuze Europese Top-12 toernooi en kreeg van iedereen de hartelijke felicitaties.

Contador kreeg gisteren alsnog twee jaar schorsing opgelegd door het internationaal sporttribunaal CAS. Net als Ovtcharov was de Spaanse toprenner door de wielerbond in eigen land aanvankelijk vrijgesproken van dopegebruik. Maar anders dan bij tafeltennisser Ovtcharov of bij voetballers van het Mexicaanse nationale elftal (ook betrapt op clenbuterol maar vrijgesproken) stond de internationale wielerunie UCI niet achter de ‘eigen’ sporter. Sterker nog, de UCI wist niet hoe snel ze samen met WADA in beroep moest gaan tegen de vrijspraak van Contador.

„Een trieste dag voor de wielersport”, sprak UCI-voorzitter Pat McQuaid gisteren in een eerste en tot nu toe enige reactie op de uitspraak van CAS. Na 566 dagen was eindelijk een eind gekomen aan de affaire, die het afgelopen seizoen constant als een deken over de wielersport hing. Maar voor McQuaid blijft het niet bij een schorsing, die met terugwerkende kracht ingaat en duurt tot 6 augustus 2012.

De UCI schrapt alle overwinningen van Contador vanaf het moment dat de positieve test werd afgenomen. Dus wint Andy Schleck alsnog de Tour van 2010 en Michele Scarponi de Giro van 2011. Daarbij krijgt Contador de gebruikelijke boete van een percentage van zijn jaarsalaris, liefst 2,5 miljoen euro. En vanmorgen maakte de UCI bekend te gaan kijken naar de licentie van zijn Deense ploeg Saxobank. Contador haalde 68 procent van de punten voor ploegleider Bjarne Riis. Zonder die punten komt de World Tour-status in gevaar. Die is nodig om te mogen starten in de grote wedstrijden. De UCI kondigde bij eerdere dopingzaken nooit een dergelijk onderzoek aan.

Contador (29) is een boegbeeld van de wielersport, zoals Lionel Messi van het voetbal of Roger Federer van het tennis. Hij eindigde als eerste in de Tour van 2007, 2009 en 2010, de Giro 2008 en 2011, en de Vuelta van 2008. In een spectaculaire, aanvallende stijl combineert hij killersinstinct met charmante bescheidenheid. Maar een minieme dosis van 50 picogram clenbuterol, een middel om af te vallen en de spieren sterker te maken, wordt hem waarschijnlijk fataal. Hoewel Contador vanavond in een persconferentie met ploegleider Riis nog kan aankondigen tegen de straf in beroep te gaan, is zijn schuld voor de UCI duidelijk.

Maar hoe helder zijn de feiten op basis waarvan de kampioen nu zo hard wordt gestraft? CAS zou aanvankelijk voor de Tour van 2011 met een oordeel komen. Er volgde uitstel tot november en later tot januari. Ook toen waren de rechters er nog niet uit. WADA zette druk door te dreigen met hoger beroep als Contador niet zou worden gestraft. De dopingbestrijders voelden zich benadeeld, omdat hun getuige op het gebied van bloeddoping (de Australiër Michael Ashenden) niet werd gehoord. WADA probeert vanaf het begin van de affaire aan te tonen dat Contador naast clenbuterol ook een illegale bloedtransfusie gebruikte.

Het uiteindelijke CAS-oordeel blijkt uitsluitend gebaseerd op clenbuterolgebruik, niet op bloeddoping. En zelfs van de clenbuterol kan het CAS – bij zulke minieme hoeveelheden – niet aantonen dat het daadwerkelijk om doping gaat, staat in het vonnis. Omdat Contador ook het omgekeerde (vervuild vlees) niet kan aantonen, wordt hij toch voor twee jaar geschorst. Even lang als sporters die de hele cocktail van zware dopingmiddelen als bloedtransfusies, epo en groeihormoon tot zich namen. Dat de felle dopingbestrijders van WADA de uitspraak toejuichen, is nog enigszins logisch. Maar de internationale wielerunie?

De UCI slaakte een zucht van verlichting, toen eind vorige week in de VS werd bericht dat het strafrechtelijk onderzoek tegen Lance Armstrong wordt gestaakt. De wielersport werd jarenlang geplaagd met dopingzaken rond kampioenen als Jan Ullrich, Ivan Basso, Alejandro Valverde of Thomas Dekker. De laatste paar jaar boekt de UCI goede resultaten in de strijd tegen doping. Door de strenge regels lijkt de sport schoner dan voorheen.

In het peloton zijn de meeste reacties op de schorsing van Contador negatief. Andy Schleck wil niets van een Tourzege weten, ook andere renners prijzen Contador als terechte kampioen. Tourwinnaar Cadel Evans vertegenwoordigt een kleiner kamp. Zonder Contador te beschuldigen prijst de Australiër de wielersport voor de strenge dopingaanpak en roept hij andere sporten op hetzelfde te doen.

In dit krachtenveld heeft de UCI er opnieuw voor gekozen een eigen kampioen aan te pakken. Anders dan bijvoorbeeld de internationale tafeltennisfederatie, die achter topspeler Ovtcharov ging staan, kiest de internationale wielerbond voor de harde lijn van WADA en niet voor boegbeeld Contador. En dat allemaal op basis van slechts 0,00000000005 gram van de verboden stof clenbuterol.

    • Maarten Scholten