Maximale berichtgeving

Vijftien jaar geleden had je het ‘Comité Elfstedentocht Nee’. Uit ergernis over de Elfstedenhysterie riep dat op om in de buurt van de finish in de Bonkevaart een wak te hakken .

Toch kan een volk maar beter hysterisch worden over de Elfstedentocht dan over de euro of boerka. Daarom ben ik, ofschoon zelf een gevaar op het ijs, voorstander van maximale berichtgeving.

Maar voorzitter Wiebe Wieling van de Vereniging de Friesche Elf Steden opende zijn persconferentie vanmorgen helaas met zo’n van communicatietrainers geleerde jij-bak: „In het verleden was het zo dat in alle rust voorbereid kon worden.”

Niet waar! Zie de aanloop naar de laatste Elfstedentocht, op 4 januari 1997, toen voorzitter Henk Kroes Nederland helemaal gek maakte. Toen kwam het Elfstedenbestuur op 29 december voor het eerst bijeen, slechts een week voor de uiteindelijke tocht dus. En toen dóóide het. Ook Kroes drukte de opwinding van de Hollanders de kop in („Al met al stemt dit niet vrolijk.”) Maar je kon zijn pret om alles horen.

Op oudjaarsdag vroor het toen overigens weer, maar nóg twijfelde het Elfstedenbestuur over het ontbieden der rayonhoofden. Omdat twijfel hóórt bij de Elfstedentocht. Nieuwjaarsdag 1997: „It giet oan.” Maar op wélke dag dan wel? Dat zei Henk Kroes vanzelfsprekend niet. Nederland balanceerde nu op de rand van een zenuwinstorting. Pas twee dagen voor de tocht kwam de datum.

En nu? Nu is het rayonhoofd van Balk door het ijs gezakt. „Op zich allemaal niet spannend”, zei ijsmeester Jan Oostenbrug, maar hij vertelde wel even dat zijn mannen „hun leven moeten wagen”. We zijn vijftien jaar verder maar goddank is naast Oostenbrug nog geen voorlichter gezet – wel naast Wieling, die dan ook sprak over voorbereidingstrajecten, geoptimaliseerde draaiboeken en aanbestedingen.

Voor Oostenbrug was een ouderwets „Ik ben de ijsmeester” voldoende om Hollandse neuroten tot kalmte te manen. Waarna hij het vuurtje in de beste Elfstedentraditie weer behendig oppookte door te beginnen over een bypass via de Fluessen. Ook gaan we „kijken wat de maan gaat doen”.

Niets liever, Jan. Vanaf nu zullen we ongebreideld en zonder klagen de ijssituatie bespreken. En de nu-of-nooitsituatie. We nemen de Elfstedentechniek nog even door („Hakken, in plaats van glijden”) en gunstig Elfstedenvoedsel. Een warme worst moet bijvoorbeeld onder alle omstandigheden worden afgeraden: „Worst die je in Sneek eet, ligt in Bolsward nog als een steen op je maag”, waarschuwde deze krant bij de vorige tocht. Unox deelde al reclamemutsen uit. Mart Smeets, die nu zijn neus ophaalt voor „de commercie”, hoste met een soapactrice door het Oranje Hotel.

En wie herinnert zich „Kluunske”? Het zeehondje dat kort na die Elfstedentocht zo hartverwarmend, dwars over Terschelling, van de Waddenzee naar de Noordzee begon te klunen? Was het waar? Hield het enig verband met de tocht? Vast niet.

Dat is het mooie.

    • Margriet Oostveen