24 miljoen mama's en papa's

Hoe maak je van een muis een olifant? Volgens biologen moet je vooral veel geduld hebben: vele miljoenen jaren.

SONY DSC

Hoe snel maak je van een muis een olifant? Dat lijkt misschien een gekke vraag. Een muis is klein, een olifant reuze. Er passen wel 100.000 muisjes in één olifant. Toch waren de voorouders van olifanten even piep als muizen nu. Hoe lang hebben olifanten er over gedaan om zo groot te worden? Dat hebben biologen nu uitgerekend.

Vroeger waren alle zoogdieren klein. Dat was in de tijd dat er nog dinosauriërs bestonden, zo lang als harmonicabussen. Dat zijn geen zoogdieren maar reptielen. Olifanten en giraffes waren er nog niet. Wel minizoogdieren dus.

Maar ongeveer 65 miljoen jaar geleden werd de aarde geraakt door een enorme meteoriet. De reuzendino’s stierven uit. De minizoogdieren overleefden. Nu waren zij aan de beurt om groot te groeien.

Stukje bij beetje werden ze langer, zwaarder en groter. Dat gebeurde in elke zoogdierfamilie. Er kwamen olifanten en giraffen, maar ook reuzenluiaards en cavia’s zo groot als koeien. De kampioen was Paraceratherium, een 8 meter hoge reuzenneushoorn. Bij een klein flatgebouw zou hij zo naar binnen kijken.

Met de zoogdierstamboom in de hand berekenden biologen nu hoe snel dat ging. Of beter gezegd: hoe langzaam. Er zijn 24 miljoen generaties nodig voordat een zoogdiertje zo groot als een muis uitgroeit tot een olifant. Een generatie is de tijd waarin een dier geboren wordt, opgroeit en zelf kinderen krijgt. Er staan dus 24 miljoen papa’s en mama’s tussen de olifant van nu en zijn muizengrote voorouders.

Maar het kan ook sneller: van muis tot walvis duurde ‘maar’ 12 miljoen generaties. Dat komt doordat het makkelijker is om tot een waterreus uit te groeien. Een olifant moet op zijn eigen poten staan, maar een walvis wordt ‘gedragen’ door het water.

    • Lucas Brouwers