Kairo is met betogingen terug in 2011

Na het bloedbad in het stadion van Port Said van woensdag laaien protesten op tegen de legerleiding in Kairo en Suez. Maar er is twijfel over de te volgen weg.

Egyptian protestors help a wounded man during clashes with security forces near the interior ministry in downtown Cairo, Egypt, Thursday, Feb. 3, 2012. A volunteer doctor says police and protesters angry over a deadly soccer riot have clashed for the second day in the Egyptian capital, and that one man died in the latest violence.(AP Photo/Khalil Hamra) AP

Sinds donderdagavond is het allemaal terug in Egypte: traangas, jongeren die met stenen gooien, brommertjes die gewonden afvoeren naar het veldhospitaal. De betoging in Kairo van de supporters van de voetbalclub Al-Ahly, naar aanleiding van de 74 doden bij een wedstrijd in Port Said woensdag, was waardig en ingetogen toen ze het Tahrirplein bereikte. Maar toen duizenden jongeren zich begonnen te verzamelen rond het ministerie van Binnenlandse Zaken was het duidelijk dat nieuw geweld onvermijdelijk was.

Voor de ultra’s, de harde kern van voetbalsupporters, is het ministerie van Binnenlandse Zaken een symbool. Het heeft de leiding over de oproerpolitie, de natuurlijke vijand van de betogers, en het was verantwoordelijk voor de ordehandhaving tijdens de wedstrijd in Port Said. De ultra’s twijfelen er niet aan: als de politie zich afzijdig heeft gehouden toen de tribunes van Al-Ahly werden bestormd, was dat de vergelding voor de rol van de ultra’s bij het straatprotest van het afgelopen jaar.

In de loop van vannacht sloopten de betogers met bovenmenselijke kracht de uit grote betonblokken opgetrokken muren die na het geweld van november zijn opgetrokken om het ministerie te beschermen. Vanochtend waren de gevechten nog aan de gang, zij het met kleinere groepen betogers dan de voorgaande avond.

Maar lang niet iedereen had zin in een nieuw rondje geweld: in de vooravond hadden andere betogers een menselijk schild gevormd tussen de ultra’s en het ministerie om de gemoederen te bedaren. Die tactiek mislukte. „Het laatste wat we nu nodig hebben is nog meer bloedvergieten”, zei een 22-jarige Al-Ahly-supporter bij het ministerie. Dat is een gepasseerd station: in Kairo vielen al meer dan 600 gewonden en een dode; in Suez opende het leger het vuur op een betoging waarbij twee mensen werden gedood.

Het nieuwe parlement heeft een eigen onderzoek ingesteld naar het bloedbad van Port Said. Een aantal parlementsleden herhaalde de eis dat de legerleiding zo snel mogelijk de macht overdraagt aan een burgerregering. Ook de minister van Binnenlandse Zaken kreeg ervan langs: hoewel sommigen zijn ontslag eisten, heeft Mohammed Ibrahim Youssef, een generaal, uiteindelijk een week gekregen om orde op zaken te stellen in zijn ministerie.

Legerleider Tantawi heeft drie dagen nationale rouw afgekondigd. Hij gaf ook een interview aan Al-Ahly TV waarin hij zei dat „zij die Egypte proberen te destabiliseren niet zullen slagen”. Tantawi zei niet wie dat waren; het leger legt de schuld voor wat fout gaat in Egypte wel vaker bij de zogeheten „onzichtbare handen”, waarmee doorgaans buitenlandse inmenging wordt bedoeld.

Dat de gouverneur en de politiechef van Port Said donderdag hun ontslag hebben aangeboden zal wellicht niet volstaan om de rust te herstellen. Dat het leger de Egyptische voetbalfederatie heeft ontbonden wordt door de meeste Egyptenaren helemaal weggehoond.

Ook de Moslimbroederschap is hard voor het leger. Sinds hun verkiezingsoverwinning hadden de Moslimbroeders hun handen afgetrokken van verder straatprotest tegen het leger. Gisteren omschreef secretaris-generaal Mahmoud Hussein het drama in Port Said echter als „een slachtpartij”. Hussein legde de verantwoordelijkheid geheel bij de legerleiding en het ministerie van Binnenlandse Zaken.

Op straat in Kairo zijn de voetbalsupporters lang niet alleen: veel activisten van het eerste uur hebben zich opnieuw bij de strijd aangesloten. Maar er is voor het eerst twijfel over de te volgen weg. „Op weg naar huis”, tweette Tarek Shalaby, een blogger en activist, afgelopen nacht, „het is geweldig om opnieuw zoveel passie en eenheid te zien. Maar ik ben niet helemaal zeker of we hier wel goed aan doen.”