Een schandaal

In Nederland wekt de verkoop van een paar repen chocolade in een bus meer woede dan het aangeven van gekleurde passagiers. Dat mag je wel stellen na een week consternatie rond de snackautomaten die Connexxion op proef plaatste in een aantal bussen rond Amsterdam.

Kaartjescontroleurs van Connexxion tipten de politie vorig jaar over verdachte, want „negroïde” vrouwen die naar villawijken rond Haarlem reisden. Agenten volgden hen daarna maanden vanaf bushaltes en hielden zo’n dertig schoonmaaksters aan. De illegalen onder hen werden in detentiecentra opgesloten. Twaalf zijn het land uitgestuurd.

Niet veel meer over gehoord. Niemand gaf díé bussen een bijnaam om protest uit te lokken. ‘Klikbus’ of ‘byebyebus’ ligt nogal voor de hand. Maar nee.

Intussen hebben we wel de ‘obesibus’. Dat is een Connexxionbus waar arme schoolgaande kinderen dik van zouden worden, omdat daarin een automaat staat waar de reiziger, aldus Connexxion, zijn trek kan stillen met „ontbijtkoek of een chocoladereep” en „bovendien mondverfrissers”: snoep dus.

De Amsterdamse PvdA protesteerde – en bedacht ‘obesibus’. Het Voedingscentrum protesteerde. Dieetgoeroe Dokter Frank protesteerde. De bureaustoelrevolutionairen op Twitter riepen weer eens op tot een boycot.

In dit kabaal ontging het iedereen overigens dat er geen direct verband bestaat tussen de aanwezigheid van snackautomaten en dik worden.

Op de dag dat Connexxion het persbericht over de automaten naar buiten bracht, berichtten Amerikaanse media over een onderzoek van Pennsylvania State University, net gepubliceerd in het tijdschrift Sociology of Education. In Amerika wordt al jaren fel gediscussieerd over het schadelijke effect van snackautomaten op scholen. Dankzij de anti-obesitascampagne van first lady Michelle Obama verbieden steeds meer scholen die.

Om te zien of het helpt, hielden deze onderzoekers vanaf fifth grade (groep zeven) drie jaar lang de body mass index (BMI) bij, de verhouding tussen lengte en gewicht, van bijna 20.000 scholieren. Ruim de helft zat aan het begin al op een school met de gewraakte automaten, drie jaar later was dat nog een kwart meer. De onderzoekers vergeleken de ontwikkeling van hun BMI op alle mogelijke manieren met die van de scholieren zonder snackautomaten. Er bleek geen enkele correlatie te vinden tussen scholen met snackautomaten en vetzucht.

Bezoek rond pauzetijd een supermarkt bij een middelbare school, en je krijgt een idee waarom. Bij mij om de hoek staan daar dan horden slungels– om nog onopgehelderde redenen nauwelijks meisjes – koek en chips en priklimonade in te slaan: wie snacks zoekt, kan ze overal vinden.

Ja maar, hoor ik de obesibusbetogers nu roepen: Connexxion verbood in de bussen met snackautomaten aanvankelijk wél het nuttigen van je eigen meegebrachte boterham. (Die passage heeft de busmaatschappij intussen van haar website verwijderd.)

Precies. Dik wordt niemand hier zomaar van. Maar discrimineert Connexxion de Nederlandse boterham? Dán hebben we pas een schandaal.

    • Margriet Oostveen