Een beter plan voor Leidens ontzet

Het dagelijkse verkeersinfarct in Leiden schreeuwt om maatregelen. Welke? Een snelweg langs de rand van de stad? Of toch liever een tunnel?

Niet fraai, heel druk. De Churchilllaan in Leiden is een brede vierbaans stadsweg met veel stoplichten, geflankeerd door flatgebouwen. Maar, zegt Leidenaar Joost Klimbie: „Als onze plannen worden uitgevoerd, zal de leefbaarheid hier fors verbeteren.

Samen met enkele geestverwanten, verenigd in een burgerinitiatief, heeft Klimbie een verkeersplan gemaakt. Ze ontwierpen een tunnel onder de drukke weg: de Churchill Avenue. Drieënhalve kilometer lang. Die verbindt twee snelwegen met elkaar, moet óók de stad Leiden zelf beter bereikbaar maken en vermindert de vervuiling van de stadslucht.

Al sinds de jaren vijftig van de vorige eeuw wordt nagedacht over een verbinding tussen de snelwegen A44 en A4 ter hoogte van Leiden. Wie nu van de ene naar de andere snelweg wil rijden, raakt verstrikt in het Leidse stadsverkeer.

Sinds enkele jaren liggen er plannen voor een nieuw stuk snelweg ten zuiden van Leiden, door Voorschoten. Dwars door vijf open polders en weidegebied. Pal langs de Leidse wijk Stevenshof. En ten koste van ongeveer zestig woningen.

„Wij hebben een beter plan”, zeggen de bedenkers van de tunnel. Zij zijn ervan overtuigd dat er uit een investering van ruim 900 miljoen euro voor een nieuwe weg meer te halen moet zijn, „zonder dat het dagdromen wordt”.

Het plan voor de snelweg tussen Leiden en Voorschoten heeft de voorkeur van Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland. Verantwoordelijk gedeputeerde Ingrid de Bondt (VVD): „Het plan staat genoemd in het coalitieakkoord. Ik denk niet dat er een andere uitkomst zal komen. Maar we zijn verplicht alle alternatieven goed te onderzoeken. Daarom willen we de komende maanden gebruiken om precies te onderzoeken wat de effecten van beide varianten zijn op bijvoorbeeld het verkeer in Leiden of het landschap. Zodat we het over die cijfers in elk geval eens zijn en niet iedereen weer met een eigen rapport komt.”

Het definitieve besluit valt op z’n vroegst komend voorjaar. Dan hebben veel omwonenden al enkele jaren in onzekerheid verkeerd, met name de bewoners van de ongeveer zestig huizen die volgens het oorspronkelijke plan moeten worden gesloopt.

Zoals Mirte Schaefer. Zij woont al bijna zeventig jaar in een huis aan de Rijksstraatweg, langs de snelweg A44. Op een provinciale tekening maakt haar huis plaats voor een afslag tussen de A44 en de nieuwe snelweg. „We verkeren in onzekerheid. We kunnen ons huis niet verkopen. We kunnen alleen afwachten.”

En dat terwijl de aanleg van die weg volgens haar weinig nut heeft. „Op de beide snelwegen staat het ’s ochtends en ’s avonds stil. Wat heeft het voor zin daartussen een snelweg aan te leggen?”

Omliggende gemeenten als Wassenaar en Voorschoten hebben zich al tegen de aanleg van de snelweg uitgesproken. Wethouder Freddy Blommers van Voorschoten: „De snelweg is onacceptabel. Hij komt in een open bak door een woonwijk en splitst het dorp in tweeën. De tunnel is een goed alternatief. Die heeft de nadelen van een snelweg niet en heeft als voordeel bovendien dat er veel lokaal verkeer mee wordt geholpen.”

Veel actiegroepen en burgers voelen voor het plan van het burgerinitiatief. Bovendien dwong de Tweede Kamer onlangs af dat er nader onderzoek komt naar het alternatief.

Dat onderzoek laat de provincie nu doen. De Leidse burgers hebben vertrouwen dat hun alternatieve plan wint. De voordelen liggen voor het oprapen, zeggen ze.

Joost Klimbie: „Wij slaan twee vliegen in één klap. Met de tunnel helpen we niet alleen het autoverkeer tussen de twee snelwegen, maar ook de stad Leiden.”

Een tunnel met enkele op- en afritten ‘onderweg’ is ook heus wel veilig, vindt hij. „In het buitenland zijn hier goede voorbeelden van, en ook in de A2-tunnel bij Maastricht wordt weven straks in de bovenste buizen toegestaan.” En een tunnel hoeft niet duur te zijn. Er zijn minder knooppunten nodig, er hoeven maar zes huizen weg en de route is korter. Dus: „Het kan voor bijna dezelfde investering als het andere plan.”

Het lijkt wel alsof de tunnel door Leiden steeds meer aanhangers krijgt. Zwicht straks ook de provincie? Gedeputeerde De Bondt: „Laten we eerst alles onderzoeken. Zo is nog helemaal niet goed onderzocht wat het effect van het de tunnel op het verkeer in de stad zal zijn. En wat betekent vijf jaar overlast door de bouw van de tunnel? Daar moeten we eerst cijfers over krijgen. Pas daarna kunnen we een goede afweging maken.”

    • Arjen Schreuder