Driekwart Nederlandse e-books gekraakt op net

Het illegaal downloaden van e-books is al sinds de Nederlandse introductie van de e-reader in de zomer van 2009 een bron van zorg bij uitgevers. Uit recent onderzoek blijkt die zorg gegrond. Zevenduizend gekraakte Nederlandse e-books zijn moeiteloos op internet te vinden. Dat is ongeveer driekwart van het legale aanbod.

Dat concludeert journalist Jeroen van Bergeijk in een radiodocumentaire die zondag door de VPRO wordt uitgezonden. Hij vond op verschillende zogeheten torrentsites bestanden met Nederlandse e-books. Het grootste bestand omvatte 7.755 boeken, waarvoor niet betaald hoeft te worden. Vrijwel alle digitaal verkrijgbare bestsellers zijn gekraakt, zoals Zomerhuis met zwembad van Herman Koch, Wij zijn ons brein van Dick Swaab, Bonita Avenue van Peter Buwalda, Tonio van A.F.Th. van der Heijden, De Nederlandse maagd van Marente de Moor.

In de documentaire De laatste bladzijde? zegt Tim Kuik van Stichting Brein niet precies te weten hoe groot de omvang van de illegale markt voor e-books is. Hij kan alleen zeggen dat „de vraag en het aanbod toenemen”. Brein laat steeds vaker sites offline halen waarop boeken illegaal worden verspreid.

Digitaal lezen is in de VS de afgelopen jaren volledig ingeburgerd geraakt, maar groeit in Nederland slechts met mate. Afgelopen jaar verdubbelde de Nederlandse e-bookomzet tot 7,6 miljoen euro. Dat is 1,3 procent van de totale boekenmarkt.

In Nederland blijft het aanbod van e-books gering en de prijs relatief hoog. Naast het gemis van een helder ‘verdienmodel’ en de beperkte mogelijkheden van e-readers, is angst voor piraterij een voorname reden waarom Nederlandse uitgevers terughoudend blijven met e-books. Dat stelt Floor Schrijvers, die voor haar masterscriptie vijftien uitgevers interviewde. Schrijvers: „In Duitsland en Frankrijk is piraterij in korte tijd een groot probleem geworden. 62 procent van de Duitse e-books is illegaal.”

De besparing aan papierkosten is relatief klein, terwijl een e-book voor een uitgever niet eenvoudig veel goedkoper te maken valt.

e-readers: pagina 19De laatste bladzijde? Radio 1, zondag 5 februari, 21.00 uur.