Normans expressie nu sotto voce

Jessye Norman. Gehoord: 22/1 Carré, Amsterdam. **

Kwam ze echt? Jazeker, ze kwam, gehuld in een sculpturale zilveren wikkelcape die deed denken aan haar glorietijden als operazangers. En Theater Carré was weliswaar niet helemaal uitverkocht, maar van de 1.750 stoelen waren er toch nog ruim 1.200 bezet voor de rentree van Jessye Norman (66), ooit dramatisch sopraan, in een programma met jazz- en musicalrepertoire.

Norman cultiveert haar enigmatische charisma. Ze maakt ingestudeerd ogende grapjes met de dociel opererende pianist Mark Markham („Oh Mark!”), grijnst veelvuldig haar stille, brede sfinxenlach en zweept de zaal moeiteloos op tot vingerknippen en scatten. Maar de algehele indruk is er een van een diva die nummertjes telt en grenzen stelt.

Er was één toegift – Gershwins Summertime – omdat al die fans met hun witte rozen en persoonlijke briefjes dat toch wel hadden verdiend. Maar geen twee. En tevoren werden diezelfde fans via de intercom streng gewaarschuwd; maak geen foto, want dan loop je het risico dat het concert onmiddellijk wordt stilgelegd.

Gelukkig was er de muziek, waarin Norman zich wat echtheid toestond. Een hoogtepunt was het rauwe Another Man done gone van Odetta, begeleid door doffe doodsklappen op de vleugel. Met haar viriele laagte wist Norman hier een enorme intensiteit oproepen, en even het effect – niet de stem – van vroeger te doen herleven.

Vanuit klassiek vocaal perspectief moet je Norman niet meer willen beluisteren of beoordelen. De hinderlijk slecht afgestelde versterking vergrootte het schrille karakter van haar fortissimi vooral voor de pauze op nogal akelige wijze uit. Maar eenmaal warm gezongen presenteerde Norman zich wel behoorlijk overtuigend in haar nieuwe gedaante als gruizig crooner. Effectvol sotto voce, rauwe bariton, expressie boven schoonheid.

Die operastem, die moet Norman maar niet meer inzetten. Als zangeres van musical- en jazzrepertoire redt ze het nog wel even. Drijvend op de trouw van oude fans en een tot in de vezels muzikaal, stroperig gevoel voor timing.