Monti waarschuwt voor sociale chaos

Premier Monti vraagt de EU zijn doortastendheid te belonen met meer geld. En hij vraagt Italianen de EU gerust te stellen met hervormingen. Dat leidt tot felle conflicten.

Vrachtwagenchauffeurs in Zuid- en Noord-Italië hebben gisteren vele cruciale verkeersknooppunten geblokkeerd uit protest tegen de verhoogde benzineaccijnzen, tolheffingen en verzekeringspremies. Hun acties leidden vanochtend tot tijdelijke sluiting van enkele Fiat-fabrieken bij gebrek aan aangeleverd assemblagemateriaal. Supermarktketens waarschuwen voor lege schappen in de tweede helft van de week.

Ook taxichauffeurs zijn in staking en blokkeren stadscentra. Advocaten, apothekers, notarissen, benzinepomphouders dreigen met werkonderbrekingen uit verzet tegen de vrijdag door de regering per decreet aangekondigde liberalisering van hun sectoren.

Terwijl premier Monti in Europa het ene na het andere compliment ontvangt wegens zijn doortastende bezuinigings- en hervormingsmaatregelen, dreigt hij in eigen land de sociale confrontatie niet meer te kunnen vermijden. Zijn boodschap aan Europa luidde gisteren: Ik heb weinig aan vrede met Europa als ik oorlog in Italië krijg. Zorg dat de rente op de Italiaanse staatsleningen snel daalt door verdubbeling van het reddingsfonds tot 1000 miljard euro. Laten we samen het land hervormen en een faillissement voorkomen.

Maar zijn oproep is niet besteed aan de vrachtwagenchauffeurs. De protesten – volgens de Siciliaanse werkgeversorganisatie aangewakkerd door de maffia – begonnen vorige week op Sicilië. Boeren en studenten sloten zich aan. Afgelopen vrijdag was er geen benzine meer te krijgen op het eiland. Ook de schappen in de supermarkten waren vrijwel leeg.

De demonstranten besloten hun protesten tijdelijk op te heffen en te verplaatsen naar het vaste land, om het eiland wat lucht te geven. Sneller dan verwacht zijn maandag in heel Italië cruciale knooppunten geblokkeerd door vrachtwagenchauffeurs en boeren. In Asti bij Turijn viel vanochtend een dode. Een Duitse vrachtwagenchauffeuse reed naar verluidt over een demonstrerende Italiaanse collega heen.

Terwijl deze protesten zich gisteren uitbreidden, opende minister van Sociale Zaken Elsa Fornero alweer de volgende ronde onderhandelingen, over hervorming van de arbeidsmarkt en de sociale zekerheid. Een thema dat de gemoederen nog meer zal doen verhitten. De regering wil de flexibiliteit op de arbeidsmarkt vergroten, de ontslagbescherming afbouwen en voor iedereen meer sociale zekerheid organiseren. Vakbonden weigeren vooralsnog hieraan mee te werken. Politieke partijen kijken op afstand toe.

De komende arbeidsmarkthervorming volgt op het vrijdag gelanceerde decreet „Groei Italië’’, dat weer het vervolg was op de 34 miljard aan bezuinigingen die voor de Kerst al werden aangenomen.

„Groei Italië’’ is een pakket liberaliseringsmaatregelen. Er komen 1500 notarissen en 5000 apotheken bij. De minimum- en maximumtarieven voor advocaten worden opgeheven. Het aantal vergunningen voor taxichauffeurs wordt uitgebreid, benzinepompen mogen ook benzine van andere merken verkopen. De concurrentie tussen stroom- en gasleveranciers zal worden gestimuleerd.

Volgens de Italiaanse Centrale bank kunnen deze concurrentie verhogende en prijs verlagende maatregelen op de lange termijn een groei tot 11 procent van het Bruto Nationaal Product opleveren.

Monti heeft zich voorgenomen om tempo te blijven maken met de hervorming van Italië.