KPN Nederland moet wakker worden

Een lichtpuntje in de tegenvallende jaarcijfers van KPN: in het buitenland doet het telecombedrijf het beter dan in Nederland. „Maar KPN staat niet te koop.”

Zowel voor topman Eelco Blok als financieel directeur Eric Hageman is het een nieuwe ervaring: de presentatie van de jaarcijfers van KPN. De avond daarvoor geven de twee bestuurders alvast een toelichting, in een verder verlaten hoofdkwartier in Den Haag.

De nieuwe KPN-top steekt niet onder stoelen of banken dat ze teleurgesteld zijn over de resultaten van de Nederlandse divisie. „We moeten extra investeren in de thuismarkt om ons dalende marktaandeel in mobiel en vaste telefonie tot staan te brengen.”

Dat terwijl de cijfers in België en Duitsland, waar Base en E-Plus succes hebben als prijsvechters, juist positief zijn. Eelco Blok wil meer van de internationale expertise kunnen gebruiken. Daar stelde hij een nieuw overlegorgaan in waar behalve de raad van bestuur ook de divisieleiders in zitten.

Moet KPN in Nederland dan als prijsvechter gaan opereren? Nee, benadrukt Blok. Maar „We kunnen veel van onze activiteiten in België en Duitsland leren. Bijvoorbeeld door een meer effectieve marketing, bijvoorbeeld door een regionale aanpak. Die werpt zijn vruchten af bij E-Plus.” En in Nederland blijkt een regionale aanpak ook te werken, bijvoorbeeld met de agressieve wijze waarop KPN in de glasvezelgebieden de nieuwe netwerktechnologie aan de man brengt.

Het gevolg is dat KPN de interactieve televisie – alleen verkrijgbaar via glasvezel en opgewaardeerde kopernetwerken – nu tot de weinige positieve ontwikkelingen mag rekenen.

Het is vooral de Nederlandse mobiele divisie die moet wakker geschud worden, denkt Blok. Lang heeft KPN als marktleider kunnen rekenen op trouwe klanten. Maar de telecomwereld is een vechtmarkt geworden waarin klanten veel eenvoudiger overstappen dan voorheen. De omzet staat blijvend onder druk door het gewijzigd consumentengedrag. Mobiele bellers praten en sms’en liever via gratis internetdiensten en zullen dat alleen maar meer gaan doen.

2011 was een uitermate roerig jaar voor KPN, met veel wisselingen in de top. Begin deze maand trad financieel directeur Carla Smits-Nusteling onverwacht af, naar eigen zeggen omdat ze zich niet kon vinden in de nieuwe leidingsstructuur van KPN. Haar rol wordt nu opgevuld door twee interim financieel directeuren, waaronder Eric Hageman. Hij mag direct uitleggen hoe het kan dat KPN op IT-bedrijf Getronics, een overname uit 2007, bijna 300 miljoen euro moet afboeken. Hageman: „Ook al melden we deze afwaardering tegelijk met de verkoop van de internationale tak van Getronics, deze twee zaken staan los van elkaar. Onze IT-tak blijkt gewoon een stuk minder waard omdat de markt slecht is door de economische crisis.”

Is Getronics achteraf bezien dan wel een succesvolle overname geweest? Eelco Blok denkt van wel. „We hebben veel onderdelen weten te verkopen en hadden IT nodig voor onze zakelijke divisie.”

Hij laat achterwege dat Getronics ook qua personeel uitgekleed wordt; de 5.000 banen die tot 2015 bij KPN verdwijnen, betreffen voor het grootste deel Getronics-functies die onder meer naar India worden verplaatst.

Blok benadrukt nog eens dat KPN niet te koop staat, hoewel het telecombedrijf in slechte tijden een makkelijker overnameprooi wordt. „Maar er komt wel een consolidatiegolf aan in onze sector. Alleen weet niemand of het over drie of vijf jaar gebeurt”, aldus de KPN-topman.