'Alternatief middelgrote en kleine landen'

Volgens de diplomatieke IOC-voorzitter Jacques Rogge doet een Rotterdams bid voor de Jeugd Olympische Spelen in 2018 of 2022 een Nederlandse kandidatuur voor de echte Spelen in 2028 „geen kwaad”.

Sinds Jacques Rogge voorzitter van het Internationaal Olympisch Comité (IOC) is straalt hij vooral ernst uit. Maar de afgelopen tien dagen bij de Jeugd Olympisch Winterspelen in Innsbruck was hij voor zijn doen ontspannen. De 69-jarige Belg genoot van het evenement waarvan hij geestelijk vader is. Met een knipoog naar Nederland: „Jeugd Olympische Spelen zijn een mooi alternatief voor Olympische Spelen in middelgrote en kleine landen.”

Bedoelt hij daarmee dat Nederland beter een gooi kan doen naar de Jeugd Spelen dan de ‘grote’ Spelen in 2028? Nee, dat wilde Rogge niet beamen. Daarvoor is het onderwerp te gevoelig. Rogge zei het Olympisch Plan 2028 in Nederland te kennen, maar dat los te zien van het voornemen om Rotterdam kandidaat te stellen voor de Jeugd Olympische Zomerspelen van 2018 of 2022. Om er diplomatiek aan toe te voegen: „Een Rotterdams bid doet een kandidatuur voor 2028 geen kwaad.”

Met zijn opmerking over ‘middelgrote en kleine landen’ gaf Rogge indirect toe dat de Olympische Spelen de laatste decennia het exclusieve domein is geworden van grote landen. Het rijtje steden waar sinds 1980 Zomerspelen zijn of worden gehouden is veelzeggend: Moskou, Los Angeles, Seoul, Barcelona, Atlanta, Sydney, Athene, Peking, Londen en Rio. Uitzondering is Athene. Die stad kreeg de Spelen als goedmaker voor het mislopen van de Centennial Games in 1996. Onlangs verklaarde Rogge dat de Grieken de Spelen van 2004 te duur hebben gemaakt.

Maar bij de Jeugd Olympische Spelen in Innsbruck – de eerste Winterspelen voor sporters tussen de veertien en achttien jaar – waren afgelopen week vooral enthousiaste verhalen op te tekenen. Ze zijn compact, los, sfeervol en met een budget van 24,7 miljoen euro financieel beheersbaar. En de jonge sporters hadden het in alle opzichten erg naar de zin.

Bij de Jeugd Olympische Spelen, waarvan Singapore met de Zomerspelen in 2010 de primeur beleefde, was een minder gestresste sfeer dan bij de normale Spelen. Presteren was niet het belangrijkste. De deelnemers kregen ook culturele en educatieve programma’s aangeboden. Er werd geëxperimenteerd met gemengde teams, zoals bij curling. En bij shorttrack werd in ploegen met diverse nationaliteiten gestreden.

Allemaal experimenten die mogelijk een vervolg krijgen op de Olympische Spelen, vertelde Rogge zondag op de afsluitende persconferentie. De IOC-voorzitter gaat nog voor zijn vertrek in september 2013 werk maken van de introductie van culturele en educatieve programma’s op de Olympische Spelen. „Omdat het belangrijk is dat sporters na hun carrière een sociaal en maatschappelijk bestaan kunnen opbouwen. De programma’s moeten aansluiten bij de leeftijdscategorieën, maar na onze goede ervaringen bij twee Jeugd Spelen hoop ik dat het lukt bij de Olympische Spelen van 2016 in Rio.”

Na twee geslaagde edities ziet Rogge de Jeugd Olympische Spelen niet meer als een experiment. Het wordt een vast onderdeel van het olympische programma. „Omdat de aanloop naar de Olympische Spelen voor velen erg lang is. Gemiddeld doen sporters op hun 23ste voor het eerst mee, terwijl velen al vanaf hun vijftiende aan internationale competities deelnemen. Dit is een mooie voorbereiding op de Spelen.”

Waar de Olympische Spelen winstgevend zijn, kosten de Jeugd Spelen geld. In Innsbruck werd voor zes miljoen euro bijgedragen aan de organisatiekosten. Daarnaast nam het IOC alle reis- en verblijfkosten voor zijn rekening. In totaal betaalde het IOC volgens Rogge zo’n vijftien miljoen euro. Er is volgens de voorzitter geen kostendekkend businessmodel te bedenken. „Desondanks gaan we ermee door. Het heeft bestaansrecht.”

Ter afsluiting van de Olympische Jeugd Winterspelen bood Rogge de sporters gelegenheid vragen te stellen. Rogge, als een held ontvangen, kwam in vrijetijdskleding onder luid applaus al zwaaiend de zaal binnen. Hij werd een uur lang bestookt met vragen. Hiernaast een selectie.

Waarom waren er dopingcontroles in Innsbruck?

„Als voorbereiding op de Olympische Spelen. Jullie zullen daar in de toekomst mee geconfronteerd worden. En om jullie te waarschuwen voor dopegebruik.”

Waarom konden mijn ouders in China mij hier in Oostenrijk niet volgen op internet?

„Voor een live stream heb je veel camera’s en technische voorziening nodig. Dat zou veel te kostbaar zijn geworden.”

Waarom waren er nieuwe disciplines en mixed teams?

„Omdat we de Olympische Spelen niet willen kopiëren. De Jeugd Olympische Spelen moeten een eigen identiteit krijgen.”

Hoe word ik IOC-voorzitter?

Na een korte stilte: „Om te beginnen moet je passie voor sport hebben. En gevraagd worden. Het is niet te plannen. Ik werd op een goed moment gevraagd de sporters te vertegenwoordigen in het Belgische olympisch comité. Daarna wilde men dat ik voorzitter werd. Vervolgens ben ik gevraagd IOC-lid te worden. Om uiteindelijk het verzoek te krijgen me kandidaat te stellen voor het voorzitterschap. En hier ben ik. Ik heb steeds mijn verantwoordelijkheid genomen.”

Hoe ziet uw toekomst eruit?

„Simpel. In september 2013 stop ik. Dan zit mijn termijn erop. Dan word ik erevoorzitter en ga ik alleen genieten. Ik kijk nu al uit naar de tijd dat ik naar de Spelen kan zonder me zorgen te hoeven maken over organisatorische zaken.”