Stop op onderzoek om levensgevaarlijk virus

Een voor zoogdieren levensgevaarlijk vogelgriepvirus, gemaakt door virologen van het Rotterdamse Erasmus MC, leidt tot een tijdelijke, vrijwillige stop van dit soort onderzoek. Wereldwijd leggen virologen hun proeven 60 dagen stil.

Zo’n vrijwillig moratorium is zeldzaam in de geschiedenis van de wetenschap. Het gebeurde in 1975, toen wereldwijd het onderzoek naar genetisch gemanipuleerde bacteriën werd gestaakt, totdat duidelijk was dat uit de labs geen ‘monsterbacteriën’ konden ontsnappen die dodelijke ziekten konden veroorzaken.

Ook nu is het tijd voor een pauze, schrijven 39 leiders van virologische onderzoeksgroepen van 25 universiteiten en onderzoeksinstituten uit Noord-Amerika, Europa, Azië en Australië in een brief die gisteravond gelijktijdig door de wetenschappelijke tijdschriften Science en Nature online is gezet. Eerste auteur: virologiehoogleraar Ron Fouchier van het Erasmus MC in Rotterdam.

In zijn lab veranderde Fouchier vorig jaar een H5N1-vogelgriepvirus zoals dat al sinds 2003 in Azië en Afrika onder vogels rondwaart in een virus dat via de lucht zoogdieren besmet. Hij toonde aan dat een handvol mutaties volstaat om het virus te veranderen in een griepvirus dat mondiaal veel mensen doodt. Virologen in Japan deden ongeveer hetzelfde.

Een Amerikaanse overheidscommissie voor bioveiligheid, die onderzoek beoordeelt op mogelijk gebruik door terroristen, vond in december dat de resultaten niet openbaar mogen worden, maar dat sommige vogelgriepbestrijders ze wel nodig hebben. De vraag was hoe dat moet worden geregeld en of dit onderzoek wel nut heeft, gezien het gevaar. Daarom ligt het onderzoek nu tijdelijk stil.