Liefde tussen pers en politiek? Ja, maar wel graag op gepaste afstand

Het is ook altijd wat met Henk Bleker – maar wat hebben we een lol met hem.

Pauw & Witteman lieten woensdag de beginmelodie van Rawhide uit de speakers rollen bij beelden van de staatssecretaris met boeren, burgers en buitenlui. Een tikje dubieuze keus, historisch gezien, want die populaire westernserie (1959-1966) ging over veedrijvers, seizoensarbeiders dus, terwijl Bleker een eigen bedrijf heeft. Bonanza (1959-1973) was toepasselijker geweest, ook al omdat ‘pa Cartwright’ een gevoelsmens is, en trail boss Gill Favor uit Rawhide toch eigenlijk een beetje een ijzeren Hein.

Maar goed.

Toen hadden de media al bijna een week lang een feestje gebouwd rond het nieuwtje dat de CDA-staatssecretaris een relatie heeft met een verslaggeefster van NRC Handelsblad. Bleker, gescheiden, vormt een stel met de journaliste Barbara Rijlaarsdam, die hij leerde kennen tijdens haar werk als politiek redacteur in Den Haag.

Het blad Story onthulde die relatie, als een „gerucht”. De Telegraaf deed er een schep bovenop, door op de voorpagina foto’s af te drukken van Bleker en zijn vriendin op het strand. Gekiekt door wakkere lezers, kennelijk. Ja, als publiek persoon, of relatie van een publiek persoon, ben je nergens onbespied.

Ook elders stak een zwoele bries van pikanterie op. In de Volkskrant deed journaliste Lidy Nicolasen een (half) boekje open over haar eigen relatie met een Haags politicus, die later minister werd in het derde kabinet-Lubbers, overigens zonder hem met naam te noemen.

In de Tros Nieuwsshow bepten de presentatoren er vrolijk op los, pardon: analyseerden zij met seksuologe Willeke Bezemer de strandfoto’s („Niet mooi, niet mooi”) en de aard, gevolgen en risico’s van het grote leeftijdverschil tussen hem (58) en haar (26). Wat is de grens, drong Mieke van der Weij (58) aan, eega van theoloog Sijbolt Noorda (66).

Ook op Twitter steeg de nationale zelfdiagnose tot verhitte hoogtes. „Journaliste liep vanochtend nog half slapend in keuken, zag Henk Bleker in pyjamabroek en zei zomaar: goedemorgen papa”, twitterde journalist Frits Barend (64).

NRC Handelsblad meldde intussen: niets. Waarom niet?

Voor de krant was dit allereerst personeelsbeleid. Ook liefdesrelaties tussen journalisten en politici zijn privé, maar niet als er belangenverstrengeling dreigt, of de schijn daarvan. Hoe scherp je die schijn wilt bewaken, is de vraag: zie de lotgevallen van Eva Jinek, die haar liaison met Nieuwsuur moest verbreken omdat ze zich al had verbonden aan de publiciteitsgrage advocaat Bram Moszkowicz.

Lastig blijft zo’n relatie altijd, zoals Nicolasen treffend beschreef. Je zit in dezelfde wereld, maar moet zaken voor elkaar verzwijgen – net een echt huwelijk. De omgang met collega’s wordt ingewikkeld. De relatie ligt permanent onder een vergrootglas. Gaat de partner mee op dienstreis, zoals Bleker en vriendin nu naar Berlijn zijn? Onverstandig. Afstand houden is het devies.

Toen de journaliste een relatie kreeg met Bleker, had zij de hoofdredactie ingelicht en was ze direct overgeplaatst, lichtte hoofdredacteur Peter Vandermeersch toe op de site leugens.nl. Hij heeft die stap intern ook uitgelegd aan de rubriekschefs en aan de Haagse redactie.

Die reactie van de hoofdredacteur lijkt me helemaal juist. Een relatie is wel een privézaak, maar een krant kan zich niet permitteren dat persoonlijke en professionele belangen door elkaar gaan lopen.

Zoiets krijgt vervolgens wel een ‘eigen dynamiek’. Want nadat de relatie was „bevestigd”, volgde de confetti in andere kranten, op tv en Twitter. Deze krant bracht het nieuws niet (buiten een column van Youp van ’t Hek), want zoals plaatsvervangend hoofdredacteur Joost Oranje een lezer schreef, de „uitgelekte relatie” wás geen nieuws. De krant kende „de situatie”, maar doet pas verslag als het relevant is.

En toen stelde Henk Bleker zich opeens kandidaat voor het leiderschap van het CDA. Althans, hij sloot het niet uit – wat in politieke termen op hetzelfde neerkomt.

NRC Handelsblad opende daar de krant mee, op de valreep (Henk Bleker werpt zich op als leider CDA, 18 januari). In dezelfde krant stond een stuk over de Inktspotprijs, gewonnen door Siegfried Woldhek met een cartoon van: ja, Henk Bleker. In een gesprekje met hem over de cartoon werd niet verwezen naar zijn gooi naar het leiderschap, dat nieuws was toen nog niet rond, maar wél heel omsluierd naar ophef over zijn „privéleven”.

Dat vind ik gek. Als je erover begint, geef de lezers dan ook de feiten – je kunt in de krant van alles bekend veronderstellen (Obama hoeft niet telkens „de Amerikaanse president” genoemd te worden), maar niet dat Youp het wel uitlegt. Wordt de „uitgelekte relatie” politiek relevant, noem die dan.

Binnen het oorbare natuurlijk. Speculaties hoe „pril” de relatie wanneer was, of medium pril, of pril-pril, hebben geen plaats in de krant. Het gaat erom dat de journaliste haar relatie niet heeft verzwegen en de hoofdredactie correct heeft gehandeld toen die was ingelicht. Maar het blijft precair, en hoe meer distantie hoe beter.

Donderdag bracht de krant een overzicht van factoren die Bleker geschikt of ongeschikt maken voor het partijleiderschap. Zijn relatie met een jongere vrouw werd daarin genoemd, zowel bij niet geschikt als geschikt – je kan er dus kennelijk alle kanten mee op.

Dat is maar het beste ook. De „situatie” is hopeloos, maar nog niet ernstig.

Sjoerd de jong