Pabo's moeten beter, selectie moet strenger

Om de kwaliteit van het basisonderwijs te verbeteren, moeten de pabo-opleidingen strenger selecteren. Studenten die de lerarenopleiding willen volgen, zouden behalve voor taal en rekenen ook landelijke toelatingsexamens moeten doen voor de vakken aardrijkskunde, Engels, geschiedenis en natuur en techniek. Studenten moeten tijdens de opleiding bovendien een bredere basiskennis krijgen door aanvullende scholing.

Dat adviseert de Commissie Kennisbasis Pabo in het rapport Een goede basis, dat vanmiddag aan de HBO-raad, de overkoepelende vereniging van hogescholen, zou worden overhandigd.

Commissievoorzitter Heim Meijerink, oud-hoofdinspecteur in het voortgezet onderwijs, spreekt van „een stevig advies”. De huidige opzet van de opleidingen moet in zijn ogen drastisch worden gewijzigd. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van de HBO-raad.

Volgens Meijerink is het Nederlandse basisonderwijs gebaat bij „een betere balans [...] tussen brede vorming en diepgang”. Nu is dat niet of nauwelijks het geval, meent hij. Door een grotere toestroom van studenten weten scholen de kwaliteit onvoldoende te verbeteren. Meijerink: „Tegelijk zagen we dat de pabo’s veel werk op zich nemen dat thuishoort in het middelbaar onderwijs of dat kan worden gedaan in de eerste werkzame jaren van jonge leraren.”

Daarnaast moet volgens de commissie „lokaal maatwerk” mogelijk zijn. Daarmee wordt bedoeld dat elke pabo een bepaald aantal kernvakken moet onderwijzen en vervolgens moet kiezen in welke vakken de onderwijsinstelling zich verder wil specialiseren. Nu is het aanbod van de 32 pabo-opleidingen in Nederland te veel van hetzelfde.

Meijerink pleit eveneens voor een landelijke toetsing in het tweede en derde jaar. Studenten die deze toetsen niet halen, zouden niet mogen afstuderen, stelt hij.

De vooropleiding van studenten die zich aanmelden op de pabo is de laatste jaren gestegen: meer vwo’ers, minder mbo’ers. Dat staat in de nota Werken in het Onderwijs, die staatssecretaris Zijlstra (Onderwijs, VVD) afgelopen najaar naar de Tweede Kamer stuurde. Bovendien valt een kwart van de mbo’ers af na het eerste jaar en haakt een op de drie na drie jaar af. Dat is een gevolg van de aangescherpte taal- en rekentoetsen in het pabo-onderwijs.